Dunyodan
Rossiya, Ukraina va AQSh Abu-Dabida uch tomonlama muzokaralar o‘tkazmoqda
Video: Prezident Trampning aytishicha, Putin ham, Zelenskiy ham tinchlik kelishuvini xohlashlarini
Rossiya, Ukraina va AQShdan kelgan muzokarachilar keyin Birlashgan Arab Amirliklarida muzokaralar o’tkazadilar, rasmiylarga ko’ra, Moskva qariyb to’rt yil oldin keng ko’lamli bosqinni boshlaganidan beri barcha uch davlat bilan birinchi uchrashuv.
Kreml prezident Vladimir Putinning AQSh elchisi bilan Moskvadagi uchrashuvidan keyin Rossiya rasmiylari uchrashuvda ishtirok etishini tasdiqladi.
Rossiya muzokaralar “har tomonlama ibratli” bo‘lganini ta’kidladi, ammo hududiy masala hal etilmaguncha uzoq muddatli tinchlik kelishuviga erishib bo‘lmaydi, dedi.
Ukraina prezidenti Vladimir Zelenskiy Abu-Dabidagi muzokaralarni “urushni tugatishga qaratilgan qadam” deb bilishini aytdi.
Payshanba oqshomida Putin va yana ikki rossiyalik yordamchi bilan bo‘lib o‘tgan uchrashuvda AQShning uch vakili, jumladan Stiv Vitkoff va Donald Trampning kuyovi Jared Kushner ham ishtirok etdi.
Kreml yordamchisi Yuriy Ushakov muzokaralar “substantiv, konstruktiv va juda samimiy” bo‘lganini aytdi, biroq hududiy muammoni hal qilmasdan turib, doimiy tinchlikka erishish bo‘yicha kelishuvga erishib bo‘lmasligini yana bir bor ta’kidladi.
“Bu erishilmaguncha, Rossiya oʻzining maxsus harbiy amaliyotlar boʻyicha maqsadlarini izchil amalga oshirishda davom etadi”, dedi u.
Ushakovning qo‘shimcha qilishicha, Putin Rossiyaning diplomatik yo‘l bilan yechim topishidan “chin-chin manfaatdor” ekanini ta’kidlagan.
“Agar hududiy mojaro Ankorijda kelishilgan formula boʻyicha hal etilmas ekan, uzoq muddatli yechimga erishishga umid yoʻq”, — dedi u oʻtgan yili Alyaskada boʻlib oʻtgan Tramp va Putin sammitiga ishora qilib.
Janob Vitkoff o‘tgan yili Rossiya potentsial tinchlik kelishuvi doirasida Qo‘shma Shtatlar va Yevropaga Ukrainaga “mustahkam” xavfsizlik kafolatlarini berishga ruxsat berishga rozi bo‘lganini aytdi.
Prezident Tramp bilan Davosdagi uchrashuvidan so‘ng prezident Zelenskiy ham Abu-Dabidagi muzokaralar oldidan Ukraina sharqidagi hududning kelajakdagi maqomi ochiq savol bo‘lib qolayotganini aniq aytdi.
Zelenskiy Davosda jurnalistlarga bergan intervyusida “Hammasi yer haqida. Bu hali hal qilinmagan masala”, dedi va “Nafaqat Ukraina, balki Rossiya tomoni ham murosaga tayyor bo’lishi kerak” dedi.
“Donbas masalasi asosiy hisoblanadi. Bu masala, shuningdek, uch davlat bunga qanday qarashi ham muhokama qilinadi”, dedi u juma kuni jurnalistlarga.
Uning qo‘shimcha qilishicha, u Abu-Dabidagi muzokaralarni “umid bilan urushni tugatish yo‘lidagi qadam, ammo voqealar boshqacha bo‘lishi mumkin”.
Hududiy masalalar orasida Rossiyaning Ukrainadan Kiyev hamon nazorat qilayotgan Donetsk viloyatining 25 foizidan voz kechish talabi ham bor.
Ukraina Milliy xavfsizlik va mudofaa kengashi rahbari Rustem Umerov Davosda AQSh rasmiylari, prezident Zelenskiy idorasi rahbari Kirillo Budanov va muzokarachi Devid Arakamoa bilan uchrashdi. Ular bilan Birlashgan Arab Amirliklarida Bosh shtab rahbari Andrey Natov ham ishtirok etadi.
Rossiya tomonidan Abu-Dabi delegatsiyasiga Rossiya GRU harbiy razvedka xizmati rahbari general Igor Kostyukov boshchilik qiladi, sarmoyaviy elchi Kirill Dmitriev esa Vitkov bilan alohida uchrashib, iqtisodiy masalalarni muhokama qiladi.
Prezident Zelenskiy o‘tgan oy AQShning urushni tugatish bo‘yicha 20 banddan iborat rejasi 90 foiz tayyor ekanligini va Ukraina sharqidagi Donbas bo‘yicha Ukrainaning pozitsiyasi Rossiyanikidan farqli ekanini aytdi.
U, agar Rossiya ham shunday choralar ko’rsa, iqtisodiy zona yaratish uchun qo’shinlarni Donbass hududidan 40 kilometrgacha olib chiqishni taklif qildi.
AQShning Ukrainaning Donbassdagi sanoat markazi bo’yicha taklifi Kiyev xavfsizligi evaziga qurolsizlantirilgan erkin iqtisodiy zona yaratishdan iborat.
Vyacheslav Prokofyev/Sputnik/Kreml hovuzi/EPA/Shutterstock/Reuters
Zelenskiy, shuningdek, Davosdagi jurnalistlarga, agar kelishuvga erishilsa, AQShning Ukraina uchun kelajakdagi xavfsizligi bo‘yicha prezident Tramp bilan kelishuvga erishganini aytdi.
U tafsilotlarni keltirmadi, biroq kelishuv imzolanishidan oldin AQSh Kongressi va Ukraina parlamentidan o‘tishi kerakligini aytdi.
Bir kechada Ukraina ham, Rossiya ham dron hujumlari haqida xabar berishdi.
Penza viloyati gubernatori Oleg Melnichenko Telegram’da e’lon qilgan xabarida, Moskva janubi-sharqidagi Penza shahridagi neft omboriga uchuvchisiz uchoqning zarbasi natijasida yong‘in kelib chiqqanini aytdi.
Ukrainada harbiylar bosh shtabi havo hujumlari haqida xabar berib, dronlar bir kechada 12 ta nuqtaga zarba berganini ma’lum qildi.
Rossiyaning asosiy infratuzilma ob’ektlariga qilgan so’nggi hujumlari Ukrainadagi ko’plab odamlarni issiqlik va elektr ta’minotisiz qoldirdi.
Tojikistonda muqaddas Ramazon oyi yuqorida aytib o‘tilganidek, 30 kun emas, 29 kun davom etishi mumkin. Bu haqda Sputnik Tojikistonga Respublika diniy qoʻmitasi maʼlum qildi.
Komissiya Ramazon hayitini 20-martda emas, 19-martda nishonlash ehtimoli borligini aytdi.
“Ehtimol, bu yil Tojikistonda muqaddas Ramazon oyi 29 kun davom etadi”, — deyiladi agentlik xabarida.
Ayni paytda bu ma’lumotni Tojikiston Ulamolar kengashi raisi Said Mukarram Abdulqodirzoda ham tasdiqladi.
U aytdi: “Qamariy taqvimning oldingi ikki oyi (Rajab va Shabon) ketma-ket 30 kun, shuning uchun tajriba, fan va taqvimga ko‘ra, uchinchi oy odatda 29 kundan iborat”.
Abdulqodirzodaning aytishicha, Ramazon ko’plab mamlakatlarda Tojikistondagidan bir kun oldin boshlangan. Uning qo‘shimcha qilishicha, ayrim davlatlar bundan mustasno.
Uning aytishicha, islom olamidagi aksariyat davlatlar bu yilgi Ramazon hayitini bir kunda, 19-martda nishonlashi mumkin.
Tojikiston muftiysi xalqni mish-mish tarqatmaslikka, vahimaga tushmaslikka chaqirdi. Uning aytishicha, barcha qarorlar to‘g‘ri kalendar hisob-kitoblari va shariat me’yorlari asosida qabul qilinadi.
Britaniya Yaqin Sharqdagi harbiy ob’ektlarini mustahkamlash uchun mintaqaga Prince of Wales aviatashuvchi kemasini joylashtirish niyatida emas. Bu haqda Financial Times gazetasi mamlakat bosh vazirligi vakiliga tayanib xabar berdi.
“Kema yuborish qarori hali qabul qilinmagan.
7-mart kuni Sky News telekanali manbalarga tayanib, Britaniya Portsmutda joylashgan Prince of Wales aviatashuvchi kemasini, ehtimol, Yaqin Sharqqa jo‘natishga tayyorlanayotgani haqida xabar berdi.
Bungacha, 14 fevral kuni Buyuk Britaniya bosh vaziri Key Starmer Myunxen xavfsizlik konferensiyasida nutq so‘zlab, 2026-yilda London Shimoliy Atlantika va Arktika mintaqalariga aviatashuvchi zarbalar guruhini yuborishini ma’lum qilgan edi. Guruhga Prince of Wales aviatashuvchi kemasi boshchilik qilishi aytilmoqda.
Britaniyaning ikkinchi aviatashuvchi kemasi HMS Queen Elizabeth hozirda modernizatsiya qilinmoqda.
Shu bois, Yaqin Sharqdagi keskin vaziyatga qaramay, London mintaqaga aviatashuvchi kemani joylashtirishga hali qaror qilgani yo‘q.
Eslatib oʻtamiz, avvalroq Fransiyaning “Sharl de Goll” aviatashuvchi kemasi Yaqin Sharqdagi mojaro fonida Oʻrta yer dengiziga yetib kelgani xabar qilingandi.
Samolyot tashuvchisi Eron hujumlaridan jabrlangan Fransiya fuqarolari va ittifoqchilari xavfsizligini taʼminlash boʻyicha operatsiyalarda ishtirok etishi maʼlum qilingan edi.
AQSh prezidenti Donald Tramp Rossiya prezidenti Vladimir Putin bilan telefon orqali gaplashdi. Bu haqda Rossiya hukumat idoralari Kreml bosh yordamchisi Yuriy Ushakov bayonotiga asosan xabar qildi.
Ushakovning soʻzlariga koʻra, uchrashuvda xalqaro vaziyatga oid koʻplab muhim masalalar muhokama qilingan.
“Bugun tunda Rossiya va AQSh prezidentlari oʻrtasida telefon orqali muloqot boʻlib oʻtdi. Donald Tramp prezident Vladimir Vladimirovich Putinga qoʻngʻiroq qildi va xalqaro vaziyatdagi mavjud oʻzgarishlar bilan bogʻliq bir qator oʻta muhim masalalarni muhokama qildi”, — dedi Ushakov.
Uning so‘zlariga ko‘ra, asosiy e’tibor Eron atrofidagi vaziyat va AQSh ham ishtirok etadigan Ukraina bo‘yicha uch tomonlama muzokaralarga qaratiladi. Suhbat taxminan bir soat davom etdi.
Avvalroq jurnalistlar savollariga javob bergan Donald Tramp Putin bilan telefon suhbati haqida qo‘shimcha ma’lumot berdi.
“Biz Ukraina haqida gaplashdik. Ukrainadagi vaziyat tugamaydigan urushga o’xshaydi”, – dedi Tramp. “Prezident Putin va prezident Zelenskiy o’rtasida juda ko’p nafrat bor.”
AQSh prezidentining aytishicha, uchrashuvda Yaqin Sharqdagi vaziyat ham muhokama qilingan. Uning so‘zlariga ko‘ra, prezident Putin bu borada hamkorlik qilish istagini bildirgan.
“Men unga: “Ukrainadagi urushni tugatsangiz, ko’proq foyda olasiz, bu juda foydali bo’lardi”, dedim”, – dedim men. Ammo umuman olganda, biz juda yaxshi suhbatlashdik”, dedi prezident Tramp.
Avstraliya hukumati Birlashgan Arab Amirliklari iltimosiga ko‘ra Fors ko‘rfazi mintaqasiga qo‘shinlar kiritishini ma’lum qildi. Bu haqda bosh vazir Entoni Albaneze bayonot berdi.
Uning aytishicha, mintaqada xavfsizlikni mustahkamlash missiyasiga razvedka samolyotlari, havo-havo raketalari va 85 ga yaqin harbiy xizmatchi yuboriladi.
Albanisning aytishicha, bu choralar Birlashgan Arab Amirliklarini Eron tomonidan ehtimoliy hujumdan himoya qilishga qaratilgan va bu missiya faqat mudofaa xarakteriga ega.
Hukumat ma’lumotlariga ko’ra, operatsiya taxminan to’rt hafta davom etishi kutilmoqda. Shuningdek, u Avstraliya fuqarolarining Yaqin Sharqdagi xavfsizligini ta’minlashga qaratilgan.
Rasmiylarning aytishicha, bu qaror Avstraliya urushga kirishadi, degani emas, balki ittifoqchilarni qo‘llab-quvvatlash va havo hujumidan mudofaa tizimini mustahkamlashga qaratilgan.
Maʼlumotlarga koʻra, mojaro paytida Yaqin Sharq mamlakatida 115 mingga yaqin avstraliyalik fuqaro boʻlgan. Ulardan 24 mingga yaqini Birlashgan Arab Amirliklarida istiqomat qiladi.
Isroil hukumati Eronga qarshi harbiy amaliyotlarni moliyalashtirish uchun mudofaa byudjetini 40 milliard shekelga (taxminan 13 milliard dollar) oshirishni rejalashtirmoqda. Bu haqda Bloomberg axborot agentligi xabar berdi.
Xabarlarga ko‘ra, bu masala bo‘yicha hukumat ovoz berishi seshanba kuni o‘tkazilishi mumkin. Qaror shu oy oxirigacha mamlakat parlamenti Knesset tomonidan tasdiqlanishi kutilmoqda.
Tahlillarga ko’ra, qo’shimcha ajratma Isroil yalpi ichki mahsulotining taxminan 2 foiziga teng.
Nashr mamlakat moliya vazirligidagi manbaga tayanib, bu miqdor Isroil yalpi ichki mahsulotining taxminan 2 foiziga teng ekanini aytdi. Pul hali e’lon qilinmagan 2026 yilgi qayta ko’rib chiqilgan byudjetga kiritilgan, dedi shaxs.
Rejaga koʻra, qoʻshimcha mablagʻlar Eronga qarshi harbiy amaliyotlar xarajatlarini qoplash, jumladan, qurol-yarogʻ zaxiralarini toʻldirish va harbiy ehtiyojlarni qoplashga yoʻnaltiriladi.
O‘zbekistonda xorijiy korxonalar asosan savdo sohasida faoliyat yuritmoqda
Toshkent va Andijonda yirik miqdordagi taqiqlangan moddalar ushlandi
Kadastr hujjatlarini rasmiylashtirish evaziga pul talab qilgan mansabdor ushlandi
-
Jamiyat5 days ago
Гидрометеорология хизмати қор кўчиш хавфидан огоҳлантирди
-
Dunyodan4 days ago
Hormuz boʻgʻozi orqali neft tashish toʻxtatildi
-
Jamiyat4 days ago
Oliy ta’lim vazirligi xodimi 100 ming dollar bilan ushlandi
-
Dunyodan5 days ago
Ozarbayjon diplomatlarini Erondan evakuatsiya qilmoqda
-
Jamiyat5 days agoAyrim mahkumlar uchun jazoni o‘tash tartibi o‘zgaradi
-
Jamiyat4 days agoFarg‘onada 90 tup tol noqonuniy kesildi
-
Dunyodan2 days ago
2015 yilgi Suriya stsenariysi Eronda takrorlanishini istamaymiz.
-
Dunyodan1 day ago
Ali Xomanaiyning o‘g‘li Eronning yangi oliy rahbari etib saylandi