Dunyodan
Yoveri Museveni Ugandadagi saylov natijalari bo‘yicha Bobi Wine yetakchilik qilmoqda, kechadagi to‘qnashuvlarda muxolifat tarafdori halok bo‘ldi.
Uganda muxolifatining kamida yetti nafar tarafdori bir kechada to’qnashuv sharoitida halok bo’ldi, payshanba kungi prezidentlik saylovlari natijalarida prezident Yoveri Museveni katta farq bilan oldinda bo’ldi.
Qo’zg’olonchilar poytaxt Kampaladan taxminan 55 kilometr janubi-g’arbda joylashgan Butambara shahridagi qonun chiqaruvchining uyiga xavfsizlik kuchlari tomonidan hujum qilinganini da’vo qilgan va politsiya ularni zo’ravonliklarda ayblagan.
Saylov komissiyasi juma kuni tushdan keyin e’lon qilgan raqamlarga ko’ra, 60% ovozga asoslanib, janob Museveni 75% ovoz bilan yetakchilik qilgan.
Keyingi o‘rinda 21 foiz ovoz bilan muxolifat yetakchisi Bobi Viyn.
Wine’s Milliy Birlik Platformasi (NUP) uning Kampaladagi uyi xavfsizlik kuchlari tomonidan o’rab olinganini aytdi va “uni va uning xotinini uy qamog’iga samarali qo’ydi”.
Ugandadagi zo’ravonliklar haqidagi xabarlar faqat shu hafta boshida joriy etilgan internet yopilishi sababli juma kuni paydo bo’ldi.
Muxolifatdagi qonunchi Mvanga Kivumbining AFP axborot agentligiga aytishicha, askarlar va politsiya uylarida dastlabki natijalarni kuzatayotgan yuzlab odamlarga qarshi ko’zdan yosh oqizuvchi gaz, so’ngra haqiqiy o’q-dorilar ishlatgan.
“Mening uyim ichida o‘n kishi halok bo‘ldi.
Huquq himoyachisi Agata Atuxire bu bayonotni Reuters agentligiga tasdiqladi.
Biroq, mahalliy politsiya matbuot kotibi Lidiya Tumshabbe buni rad etib, “bir guruh NUP buzuqlari” politsiya bo’limiga hujum qilib, sanoq markazini nazorat qilishni rejalashtirganidan so’ng, zobitlar o’zini himoya qilish uchun ishdan bo’shatilganini da’vo qildi.
U Reuters agentligiga macheta, bolta va gugurt qutilarini olib yurganini aytdi va kamida yetti kishi halok bo‘lganini aytdi.
Ayni paytda ayrim mahalliy jurnalistlarning aytishicha, xavfsizlik kuchlari ularni muxolifat yetakchisining Kampalaning Magere tumanidagi uyiga kirishiga to‘sqinlik qilgan.
“Qo’riqchilar chegara to’sig’idan noqonuniy ravishda sakrab o’tishdi va hozir binoda chodirlar qurishmoqda”, deb yozgan NUP X payshanba kuni kechqurun.
Politsiya matbuot kotibi Kituuma Rusoke mahalliy NBS teleradiokompaniyasiga Vine prezidentlikka nomzod sifatida “qiziqarli odam” ekanligini aytdi va uning uyi atrofidagi hudud o’z xavfsizligi uchun yuqori darajada qo’riqlanishini qo’shimcha qildi.
Vine 2021-yilgi saylovdan keyin bir necha kun davomida xavfsizlik kuchlari tomonidan o‘z uyida asirlikda bo‘lib, 35% ovoz olgan.
Saylov komissiyasi raisi Saymon Byabakama juma kuni ma’lum qilishicha, shu hafta boshida joriy etilgan internetning o’chirilishi ovozlarni sanashga ta’sir qilmagan, chunki komissiya saylov okruglaridan natijalarni milliy natijalarni hisoblash markazlariga etkazish uchun “xususiy tizimlardan” foydalanmoqda.
Yakuniy natijalarni e’lon qilish vaqti haqida so’ralganda, Byabakama shunday dedi: “Biz 48 soat ichida prezidentlik saylovi g’olibini e’lon qilamiz. Yakuniy natijalar ertaga soat 17:00 da (Yaponiya vaqti bilan 14:00) e’lon qilinadi”.
Ugandaliklar tez-tez zo’ravonlik kampaniyasidan so’ng payshanba kuni keskin milliy saylovda ovoz berishdi, 81 yoshli prezident Museveni ettinchi muddatga prezidentlikka intilmoqda.
Siyosatchiga aylangan 43 yoshli estrada yulduzi Wine internet toʻxtatilgan saylovlarda “katta” firibgarlik boʻlganini daʼvo qildi. U hujjatli dalillar keltirmadi va rasmiylar uning da’volariga javob bermadi.
Birlashgan Millatlar Tashkilotining inson huquqlari bo’yicha idorasi o’tgan hafta saylovlar “keng miqyosdagi repressiya va qo’rqitish” bilan o’tishini aytdi.
Payshanba kungi ovoz berish butun mamlakat boʻylab koʻplab saylov uchastkalarida toʻrt soatgacha kechiktirildi, chunki saylov qutilari kech yetib keldi va saylovchilarning shaxsini tekshirishda foydalaniladigan biometrik apparatlar toʻgʻri ishlamadi.
Ba’zi odamlar bu muammoni tarmoq ishdan chiqishi bilan bog’lashadi.
Yana oltita nomzod bo‘lsa-da, prezidentlik saylovlari uchun so‘rovlar mohiyatan Museveni va Viyn o‘rtasidagi to‘qnash keldi, biroq tahlilchilar fikricha, prezident so‘nggi oltita saylovda g‘alaba qozonganini inobatga olsak, uning vakolat muddati uzaytirilishi mumkin.
Janob Viyn mamlakat yoshlari, ularning aksariyati 30 yoshdan kichiklar vakili ekanini da’vo qiladi va korruptsiyaga qarshi kurashish va keng qamrovli islohotlar o’tkazishga va’da beradi, janob Museveni esa mamlakat barqarorligi va rivojlanishining yagona kafolati ekanligini ta’kidlaydi.
Saylov davri muxolifat faoliyatining buzilishi bilan o’tdi, xavfsizlik kuchlari Wine tarafdorlariga hujum qilish va hibsga olishda ayblandi.
Politsiya matbuot kotibi Kituuma Rusoke muxolifat tarafdorlarini tartibsizlik keltirib chiqarishda ayblab, shikoyatlarni rad etdi.
Seshanba kuni Internetga kirish to’xtatildi, Uganda Aloqa komissiyasi o’chirish noto’g’ri ma’lumotlar, firibgarlik va zo’ravonlikka undashning oldini olish uchun zarurligini aytdi, bu harakat BMTning inson huquqlari bo’yicha byurosi tomonidan “chuqur xavotirli” deb qoralandi.
Asl ismi Robert Kyagulanyi bo’lgan janob Viyn o’z tarafdorlarini payshanba kungi saylov natijalari o’zgartirilsa, norozilikka chaqirgan edi.
Biroq, juma kuni ertalabki holatga ko’ra, namoyishlar belgilari yo’q.
Museveni g’alabasi sobiq isyonchi yetakchining 40 yillik hokimiyatni egallashini uzaytiradi. U o’zining o’g’li, harbiy qo’mondon Muxoozi Kainerugabani o’zining vorisi sifatida qo’llab-quvvatlamoqda, deb ishoniladi, garchi u uni bu rolga o’rgatganini rad etsa ham.
Saylov komissiyasining bildirishicha, prezident saylovlarining yakuniy natijalari shanba kuni mahalliy vaqt bilan soat 16:00 (GMT 13:00)gacha e’lon qilinishi kutilmoqda.
Kampalada Sammy Avami tomonidan qo’shimcha hisobot
Pokiston xavfsizlik kuchlarining ma’lum qilishicha, Afg‘oniston bilan chegaradosh hududlarda quruqlik va havo amaliyotlari chog‘ida kamida 29 jangari yo‘q qilingan. Tolibon havo hujumida kamida 38 nafar tinch aholi vakili halok bo‘lganini ma’lum qildi.
Pokiston Axborot vaziri Aturo Tarar 29-iyun kuni Afg‘onistonning Paktiya, Paktika va Kunar viloyatlaridagi uchta nishonga berilgan aviazarbalar natijasida 25 nafar jangari o‘ldirilgani, katta miqdordagi qurol-yarog‘ va o‘q-dorilar yo‘q qilinganini aytdi.
Shuningdek, Pokistonning Xayber-Paxtunxva viloyatining Bajaur tumanida o‘tkazilgan quruqlik amaliyotida “Jamoat-ul-Ahror” guruhiga mansub yana to‘rt nafar jangari yo‘q qilingani qayd etildi.
Afg‘oniston Tolibon hukumati rahbari Hamdulloh Fitratning aytishicha, Pokiston havo hujumlarida kamida 38 nafar tinch aholi halok bo‘lgan, 163 nafari, jumladan, ayollar va bolalar yaralangan.
Uning so‘zlariga ko‘ra, qurbonlarning aksariyati Paktiya viloyatidagi uylarga berilgan aviazarbalar tufayli sodir bo‘lgan. Mahalliy ma’muriyatning xabar berishicha, qutqaruv ishlari davom etayotgan paytda hudud ikkinchi havo hujumiga uchragan.
Pokiston rasmiylari bu amaliyotlar so‘nggi teraktlarga javoban amalga oshirilganini da‘vo qilmoqda. Xususan, 28-iyun kuni Karachi shahridagi chegara qo‘riqlash postiga uyushtirilgan hujumda uch askar halok bo‘ldi, to‘rt nafari yaralandi.
30-iyun kuni ertalab Tojikiston Favqulodda vaziyatlar qo‘mitasi qutqaruvchilari tog‘li Badaxshon muxtor viloyati raisi Alisher Mirzonavotning jasadini topdi. Bu haqda agentlikning OAV bo‘limi boshlig‘i Arif Nozimyan ma’lum qildi.
Uning aytishicha, jasad Xatlon viloyati Shamsiddin Shohin tumanidagi Kisht qishlog‘i yaqinidagi Panj daryosi yuzasidan topilgan.
Tibbiy ekspertiza natijasida marhumning shaxsi aniqlangan.
Hozirda qutqaruv guruhlari Alisher Mirzonavottning turmush o‘rtog‘i va voyaga yetmagan qizini qidirmoqda.
Qidiruv-qutqaruv ishlari 17 iyundan beri davom etmoqda. O‘sha kuni tog‘li Badaxshon muxtor viloyati rahbari Alisher Mirzonavot hamrohlari bilan Darvoz tumanida yo‘ldan chiqib ketib, Panj daryosiga qulagan.
Avvalroq qutqaruv guruhlari YTHda halok bo‘lgan haydovchi va tuman boshlig‘i maslahatchisining jasadlarini topgan edi.
Tojikiston Ichki ishlar vazirligi ish bo‘yicha tergov jarayoni mamlakat prezidenti Imomali Rahmonning shaxsan nazorati ostida olib borilayotganini ma’lum qildi.
Eron Tashqi ishlar vazirligi Eron delegatsiyasining shu hafta Qatar poytaxti Dohaga tashrif buyurishini, biroq AQSh bilan muzokaralar rejalashtirilmaganini ma’lum qildi.
Mutaxassislar delegatsiyasi AQSh bilan shu oy boshida imzolangan anglashuv memorandumini amalga oshirish masalalarini muhokama qilish uchun Dohaga tashrif buyuradi, dedi vazirlik vakili. Biroq bu tashrif AQSh bilan bevosita muzokaralar boshlanganini anglatmaydi.
Eron Tashqi ishlar vazirligi vakili: “Biz hali yakuniy kelishuvni muhokama qilish bosqichiga yetganimiz yo’q. Yaqin kelajakda AQSh tomoni bilan hech qanday muzokara bo’lmaydi”, dedi.
Avvalroq AQShning ko‘plab ommaviy axborot vositalari, jumladan Axios va CNN seshanba kuni Dohada ikki davlat o‘rtasidagi texnik muzokaralar davom etishi haqida xabar bergan edi. Keyinroq Eron Tashqi ishlar vazirligi direktori oʻrinbosari Kozim Gʻaribobodiy bu maʼlumotni rad etdi.
Shunga qaramay, AQSh prezidenti Donald Tramp Eron muzokaralar o‘tkazishni so‘ragani va muzokaralar Dohada o‘tkazilishini ma’lum qildi. Oq uy matbuot kotibi Karolin Levittning ma’lum qilishicha, AQSh maxsus vakili Stiv Uitkoff va katta maslahatchi Jared Kushner shu hafta yuqori darajadagi muzokaralar uchun Qatarga tashrif buyurishadi.
Qayd etilishicha, 17-iyun kuni imzolangan doiraviy kelishuv tomonlarga Eron yadro dasturi, sanksiyalarni yumshatish va Hormuz bo‘g‘ozining kelajakdagi maqomi bo‘yicha yakuniy kelishuvni ishlab chiqish uchun 60 kun muhlat bergan.
AQShda sog‘liqni saqlash sohasidagi eng yirik firibgarlikni uyushtirganlikda gumon qilingan amerikalik tadbirkor Ibrohim Xaldun Hilmi Turkiyada hibsga olindi. Bu haqda AQSh Federal qidiruv byurosi (FTB) ma’lum qildi.
Tergov ma’lumotlariga ko’ra, Hilmi Medicare davlat tibbiy sug’urtasi dasturidan 3,7 milliard dollarni firibgarlik yo’li bilan o’zlashtirmoqchi bo’lgan.
Uning nazorati ostidagi kompaniyalar, jumladan Sunshine Senior Solutions, rasmiy ravishda tibbiy asboblar yetkazib beruvchisi sifatida faoliyat yuritgan. Ammo prokurorlarning aytishicha, ushbu kompaniyalar orqali davlat dasturiga tizimli ravishda yolg‘on hisobotlar kiritilgan.
Tergovchilarning ta’kidlashicha, kompaniyalar tizza bo’g’imlari, qo’l tirgaklari, kateterlar, yaralarni parvarish qilish vositalari va boshqa tibbiy mahsulotlar uchun milliardlab dollar to’lashni talab qilgan. Biroq, ko’plab bemorlar buyurtma bermagan, olmagan yoki umuman bunday uskunaga ega emas edi.
Huquq-tartibot idoralari Hilmini 2025 yilning may oyida hibsga olishlari kerak edi, biroq u tergovdan qochish uchun mamlakatdan qochib ketdi.
Bir yildan ortiq qidiruvdan so‘ng Turkiya huquq-tartibot idoralari uning shaxsini aniqlab, hibsga oldi. Shundan so‘ng FQB maxsus operatsiya o‘tkazib, gumonlanuvchini AQShga ekstraditsiya qildi.
FQB direktori Kash Patel bu ishni AQSh tarixidagi eng yirik tibbiy sug‘urta firibgarliklaridan biri deb atadi.
Hilmi Medicare dasturini aldashda ayblanib, federal sudda sudlanmoqda. AQSh qonunlariga ko’ra, bunday jinoyatlar uchun katta miqdorda jarima va yillar qamoq jazosi qo’llanilishi mumkin.
Mazkur ish transmilliy jinoiy tarmoqlarni fosh qilishga qaratilgan “Oltinga hujum” operatsiyasi doirasida tergov qilinmoqda. Operatsiya davomida yuzlab odamlarga nisbatan jinoiy ish qo‘zg‘atildi.
Janubiy Koreyaning sobiq prezidenti ustidan sud jarayonining yangi bosqichi: prokurorlar o‘lim jazosini talab qilmoqda.
Yonhap News xabariga ko‘ra, Maxsus prokuratura 2024-yilda harbiy holat joriy qilinganidan keyin sodir bo‘lgan davlat to‘ntarishiga urinish munosabati bilan Janubiy Koreyaning sobiq prezidenti Yun Sek Yolga o‘lim jazosini berishni yana bir bor so‘ragan.
Seul apellyatsiya sudi tanaffusdan keyin qayta ochildi. Sud jarayoni avvalroq Yun Seok Yolning sudyani ishdan bo‘shatish haqidagi iltimosi tufayli to‘xtatilgan edi, biroq Oliy sud bu iltimosni rad etdi.
Ayblov tomoni birinchi instantsiya sudining hukmi juda yumshoq ekanligini ta’kidlab, avvalgi pozitsiyasini saqlab qoldi.
Fevral oyida sud sobiq prezidentni davlat toʻntarishiga urinishda boshchilik qilgani uchun umrbod qamoq jazosiga hukm qilgan edi.
Bundan tashqari, prokuratura quyi sudning sobiq harbiy qo’mondon Roh Sang-vonning yozuvlarini harbiy holatga tayyorgarlik ko’rish dalili sifatida rad etish to’g’risidagi qaroriga e’tiroz bildirdi.
Maxsus prokuratura “Birinchi sud hukmi juda yumshoq bo‘ldi”, dedi va Yun Seok Yulga o‘lim jazosi berilishini so‘radi.
Jahon banki O‘zbekiston boshlang‘ich ta’limini imtiyozli moliyalashtiradi
O‘zbekiston prezidenti davlat tashrifi bilan Gruziyada bo‘ladi
Pokiston Afg’onistonga hujum qildi: qurbonlar
-
Dunyodan3 days agoEron Hormuz boʻgʻozi orqali oʻtayotgan kemalarni ogohlantirdi
-
Dunyodan5 days agoQirgʻiziston va Oʻzbekiston chegarani delimitatsiya qilish doirasida hudud almashadilar
-
Jamiyat3 days agoToshkent davlat agrar universiteti sport kompleksida yong‘in sodir bo‘ldi
-
Iqtisodiyot4 days ago
Prezident raisligida videoselektor boshlandi
-
Iqtisodiyot4 days ago“Xohlagan ekinni ekish mumkin” – Yangi tartib fermerga nima beradi?
-
Jamiyat5 days agoYunusobodda hojatxonaga tushib ketgan bola qutqarildi
-
Jamiyat5 days agoChirchiqda kanalga tushib ketgan fuqaro qutqarib qolindi
-
Mahalliy3 days ago
Birov bildi, birov bilmadi…