Dunyodan
Belorusiya mahbuslari AQSh sanktsiyalarini ko’targandan keyin ozodlikni nishonlamoqda
Sara Rinsford janubi va Sharqiy Evropa muxbiri Vilnyus, Litva
Video: BBC filmlari Belarus sifatida tantanalar siyosiy mahbuslarni ozod qildi
Bir necha kun davomida Belarusiyadan keng ko’lamli mahkum haqida bir necha kun davomida chayqalib ketgan.
Biroq, hamma ro’yxatda ismlarni yoki aniq raqamlarni ochib bermadi, hamma ham xavfsiz qochib ketishdi va nihoyat ozod qilindi.
Jami 123 siyosiy mahbus, shu jumladan Belorussiya muxolifatistik siyosatchilari, huquq himoyachilari va jurnalistlar orasida eng mashhur nomlar chiqarildi.
Predeste Luiti Mariya Kolesnikova, uning qizil lab bo’yog’i bilan mashhur, shuningdek, chiqarilish ro’yxatida edi.
Uning quvonch bilan takrorlash, yuqoriga va pastga sakrash va boshqa sobiq mahbuslarni tezda quchoqlab, ijtimoiy tarmoqlarga tezda aylanib chiqdi. Keyinchalik, Belaruusdan ketayotgan avtobusda bu lahzani iloji boricha o’z minnatdorchiligini bildirdi.
“Bu men uchun muhim bo’lgan odamlarni ko’rish, ularni quchoqlash va anglash uchun aql bovar qilmaydigan baxt hissi.” Marciya kamera, lablari yana qizil rangda.
Uning so’zlariga ko’ra, u bepul bo’lgan birinchi quyosh botishi juda chiroyli edi.
“Ammo men ham ozod bo’lmaganlar haqida o’ylayman va hammamiz bir-birimizni quchoqlashimiz mumkin bo’lgan paytni kutmoqdaman.”
Reuters
Mariya Kolesnikova (markaz) Ukrainaga 100 dan ortiq mahbuslar orasida bo’lgan.
Viktor Bobryka, 2020 yilda prezidentlikka yugurishga uringan bankir, ammo saylovlar boshlanishidan oldin qamalgan.
Tinchlik uchun Tinchlik mukofoti G’olibning g’olibi Ales Bieliatskiy ham 10 yillik qamoq jazosidan ozod etildi.
Hammasi 2020 yilda keng ko’lamli norozilik namoyishlarini bostirish uchun uzoq vaqtdan beri norozilik namoyishlarini bostirish uchun shafqatsizlikning avtoritar boshqarmasiga qarshi chiqdi. Ular o’z hukmronligi uchun eng katta qiyinchilik edi.
Mahbuslarning relizlari AQShning uzoq va murakkab muzokaralarining natijasi bo’lib, bu hafta Prezident Donald Trumpning yangi maxsus vakili Jon Koulning yangi maxsus elchisi, ikki kunlik tashrifi yakunlandi.
Lukashenko uchun bu ishbilarmonlik o’z-o’zidan g’alaba qozonadi. G’arbda siyosiy paraxda bo’lganligi sababli, u AQSh bilan muzokaralar olib borayotganidan juda xursand.
Ammo u AQShning AQShning asosiy eksporti, yanada aniqroq, yanada sezilarli kvid proid. Evropa Ittifoqi jarimalari va qattiq siyosatda saqlanib qoladi.
Janob Trump bu narsadan nima bo’lishini butunlay aniq emas. Biroq, Belarus Rossiyaning yaqin do’sti, shu jumladan Ukraina bilan urushda, shuningdek Amerika Qo’shma Shtatlari ham tinchlik bitimini izlamoqda va Rossiya bilan munosabatlarini tiklamoqda.
EPA / RUPTTOST
Tinchlik uchun Nobel mukofot sovrindori Ales Bieliatskiy ozod qilingan mahbuslardan biri edi.
Lukashenko o’nlab mahbuslar bu erda do’stlar, qarindoshlari, qarindoshlari va hamkasblari ularni kutib olish uchun muzlatib qo’yadigan sovuqqa to’planishlari kerak edi.
Ba’zilar Belarusning qizil va oq muxolifat bayroqlariga o’ralgan.
Tatyana Homich, Masha Kolesnikovaning singlisi besh yildan ko’proq vaqt davomida ozod qilinishini to’xtatib qo’ygan opam tabassum qilishni to’xtata olmadi. “Men hozirgina Marcia bilan gaplashdim”, dedi u menga video qo’ng’iroqdan keyin.
Kolesnikova, 2020 yilgi bahsli 2020 saylovdan oldin, uning hukmini yakka tartibda o’tkazib, uning oilasiga yozishdan bosh tortgan yoki qo’ng’iroq qilishdan bosh tortgan.
“U juda yaxshi, yaxshi. Men uni faqat ushlab turishni xohlayman. Men hali ham to’liq kufrdaman”, dedi singlisi.
To’satdan olomon orasida hayajon bor edi. Politsiya mashinasi, uning ko’k chiroqlari yonib-o’chib, boshqa transport vositalarining kichik karvonini AQSh elchixonasi darvozasiga yo’naltirdi.
Biroq, barcha 123 sobiq mahbuslar ichida hech qanday yo’l yo’q. Buning o’rniga, Litvaga atigi etti chet ellik, jumladan, Belorusiya alessi bor.
“Optimizm va faollik”
Boshqalar, shu jumladan Kolosnikova, Belarusdan Ukrainaga olib borildi va zonalarga qarshi kurashish uchun qamoqxonadan olib ketildi.
Sizning davlatingizda qolish odatda imkoniyat emas.
– Lukashenko g’oyasi, yana kim bor? – dedi muxolifat lideri Svetlana Tixanovskayaning jamoasi a’zosi Svetlana Tixanovskayaning jamoasi, ular Ukrainaga kutilmagan tarzda izohlashdi. Aftidan, u oxirgi kuch o’yinini o’ynashga qaror qilgan va natijada uzoq kutilgan oilaviy uchrashuv qoldiriladi.
Ammo o’sha paytda narx nima to’ladi? Tixanovskaya – bu Lukashenkoga har doim G’arbiy bosimni talab qilgan Masha Kolesnikovaning do’sti va siyosiy ittifoqchisi.
Shunday qilib, AQSh juda uzoqqa ketgan bo’lsa, deb hayron bo’ldimmi?
“Bu muzokaralar jarayoni. Albatta, janob Lukashenkoga hech narsa berilmasligi yaxshi, chunki bularning barchasi Lukashenko rejimining garovga olinadi. Ular aybsiz.”
“Ammo muzokaralar shuni ko’rsatdiki, sanktsiyalar kerak bo’lsa, sanktsiyalarni istalgan vaqtda qayta tayinlashi mumkinligini qo’shimcha qildi.
“Prezident Trump hozirda sabzi ishlatmoqda. U ham tayoqdan foydalanishi mumkin.”
Bir necha qadam narida, u Lukashenko ko’proq mahbuslarni qabul qilishidan xavotirlanib, ulkan bayroqni silkitdi. Bu insoniyatning to’satdan paydo bo’lishi emas, deydi u.
AQSh elchixonasi kirgandan ko’p o’tmay, Ales Bieliatskiy ko’chada olomonni xursandchilikka tushdi.
Saqlangan boshi bilan, qirg’ichli ko’k qamoqxona formasini kiyib, u to’rt yillik qamoqdan so’ng uni har ma’noda o’zini boshini his qilganini tan oldi.
“Men hali ham to’g’ri o’ylay olmayman, chunki men sharqdan g’arbgacha ko’rilgan ko’r-ko’rona harakat qildim. Bu juda hayajonlandim”, dedi u 4 A.M. va qamoqxona qo’riqchisi o’z narsalarini paketini yig’ish uchun aytdi.
Men undan juda ko’p nimani orzu qilganini so’raganimda, u ikkilanmasdan: “Men xotinim bilan uchrashmoqchiman!”
Men u o’z yo’lida ekanligini aytdim.
Biaskskiyning Viyasna, Belorusiyadagi siyosiy hibsga olishni kuzatib boradi va huquq himoyachisining har kimga pastroq profilga ega bo’lishiga qaramay, yuzlab o’xshash odamlarni barlar ortida qoladi.
“Har kim Belorusiya qamoqxonalarida siyosiy mahbuslar uchun ishlashni davom ettirishlari va ularning to’liq ozod qilinishiga harakat qilishlari juda muhimdir”.
Keyin u yelkalaridan qizil va oq bayroq ko’tarib, Belorusursga hamma joyda xabar yubordi.
“Nekbiymiz va faollik”, – dedi Ales Bieliatskiy ularga kulib yubordi. “Hech qachon taslim bo’lmaslik!”
Qo’shma Shtatlar Eronga qarshi harbiy amaliyotlar uchun 55 kun ichida 61 milliard dollardan ortiq mablag’ sarfladi. Bu haqda real vaqt rejimida ma’lumotlarni kuzatib boruvchi Eron urush xarajatlarini kuzatish portali xabar berdi.
Hozirda harbiy amaliyotlarga AQSh g‘aznachiligidan har soniyada o‘rtacha 11500 dollar sarflanmoqda.
Portal real vaqt rejimida ma’lumotlarni yangilaydi va mintaqaga yuborilgan xodimlar va harbiy kemalar ta’minoti, shuningdek, boshqa qo’shimcha xarajatlar va logistika xarajatlarini hisoblab chiqadi.
Hisoblash usuli Mudofaa vazirligining Kongressga taqdim etgan hisobotiga asoslanadi. Uning so‘zlariga ko‘ra, urushning dastlabki olti kunida 11,3 milliard dollar sarflangan bo‘lsa, keyingi davrdagi xarajatlar kuniga o‘rtacha 1 milliard dollar bo‘lishi kutilgan edi.
So‘nggi ommaviy axborot vositalari va ijtimoiy so‘rovlarga ko‘ra, Rossiya prezidenti Vladimir Putinning mamlakatdagi obro‘si muttasil pasayib bormoqda.
Uzoq va barqaror obro‘ga ega bo‘lgan rahbarning obro‘siga nima putur yetkazishi mumkin? Bu masala nafaqat siyosatshunoslarni, balki keng jamoatchilikni ham qiziqtirmoqda.
Kuzatuvchilar va tahlilchilar bu holatning bir qancha asosiy sabablarini tilga oldilar.
Iqtisodiy muammolar va narxlarning oshishi, shu jumladan:
Rossiyaga qarshi xalqaro sanksiyalar va urush xarajatlari mamlakat iqtisodiyotiga jiddiy ta’sir ko‘rsatmoqda. Inflyatsiyaning yuqori darajasi, oziq-ovqat va kundalik ehtiyojlar narxining keskin oshishi, ish haqining real qiymatining pasayishi tufayli mamlakatning turmush darajasi yomonlashdi. Oddiy odamlarning hayoti iqtisodiy jihatdan qiyinlashmoqda va hokimiyatga ishonch tabiiy ravishda pasayib bormoqda.
Davom etayotgan urush:
Ukrainadagi “maxsus harbiy amaliyotlar”ning cho‘zilib ketgani, insoniy va iqtisodiy resurslarning tugashi jamiyatda charchoq hissini uyg‘otmoqda. Vatanparvarlikning birinchi to‘lqini pasaygach, odamlar urushning haqiqiy bahosi va uning kelajagi haqida o‘ylay boshladilar. Ko‘plab oilalarning yaqinlarini yo‘qotishi, safarbarlik tahdidi, urushning kundalik hayotga salbiy ta’siri norozilik kayfiyatini yanada kuchaytirdi.
Ichki siyosiy qarshilik va cheklovlar:
Mamlakatda so‘z erkinligi va siyosiy faoliyatning cheklanishi, muxolifatga bosim o‘tkazilayotgani, internet, ayniqsa, ijtimoiy tarmoqlar va VPN xizmatlarining bloklanishi aholi, ayniqsa, yoshlarning noroziligiga sabab bo‘lmoqda. Davlat ommaviy axborot vositalarining biryoqlama targ‘ibotiga bo‘lgan ishonch pasayib, odamlarni muqobil axborot manbalarini izlashga majbur qilmoqda.
Mahalliy favqulodda vaziyatlar va ijtimoiy muammolar:
So‘nggi paytlarda Rossiyaning turli hududlarida ro‘y bergan tabiiy ofatlar (suv toshqini, yong‘inlar) va ijtimoiy muammolar (sog‘liqni saqlash tizimidagi kamchiliklar, infratuzilmaning eskirishi) hukumatning favqulodda vaziyatlarda harakat qilish qobiliyatiga shubha uyg‘otdi. Markaziy hukumatning mahalliy masalalarga befarqligi mahalliy aholining noroziligini oshirmoqda.
Mutaxassislarning ta’kidlashicha, Rossiya davlat sotsiologiyasi ko’pincha haqiqiy kayfiyatni to’liq aks ettirmaydi. Shu ma’noda, hatto rasmiy manbalar ham pasayish haqida xabar berishini sezilarli belgi deb hisoblash mumkin.
G‘arb tahlil markazlari, jumladan, Levada markazi so‘nggi oylarda aholi o‘rtasida “urush charchoqlari”, iqtisodiy bosim va kelajak tashvishi kuchayganini aytishgan.
Ukraina prezidenti Vladimir Zelenskiy Ozarbayjonga tashrif buyurdi.
Prezident Ilhom Aliyev bilan uchrashuvda prezident Zelenskiy Ozarbayjonda uch tomonlama muzokaralar o‘tkazishga tayyorligini bildirdi.
Ukraina prezidenti Ozarbayjon prezidenti Ilhom Aliyev bilan bergan qo’shma bayonotida: “Biz Turkiyada shunday yig’ilish o’tkazdik va Shveytsariyadagi amerikalik hamkorlarimiz bilan shunday uchrashuv tashkil qildik. Agar Rossiya diplomatiyaga tayyor bo’lsa, Ozarbayjonda bo’lajak muzokaralarga albatta tayyormiz” dedi. (Interfaks Ukrainadan iqtibos)
Zelenskiy Aliyev bilan Ukrainadagi urushni tinch yo‘l bilan hal qilish borasidagi sa’y-harakatlarni muhokama qilganini aytdi.
Bundan tashqari, prezident Zelenskiy Telegram’dagi postida ikki prezident turli sohalarda, jumladan, mudofaa sanoati sohasida hamkorlik bo‘yicha oltita hujjat imzolaganini aytdi.
Bu Zelenskiyning Ozarbayjonga birinchi tashrifi va Aliyev bilan yettinchi uchrashuvi.
Joriy yilning 24 aprel kuni Yaponiya Immigratsiya xizmati agentligi Yaponiyada noqonuniy bo‘lgan ikki nafar O‘zbekiston fuqarosini deportatsiya qildi. Bu haqda Yaponiyaning O‘zbekistondagi elchixonasi ma’lum qildi.
Ma’lum bo‘lishicha, fuqarolardan biri Yaponiyaga “chet elda o‘qish” vizasi bilan kirgan, biroq keyinchalik deportatsiya qilinganiga qaramay, noqonuniy ravishda qolgan va vakolatli organlar tomonidan hibsga olingan.
Ikkinchi fuqaro Yaponiyaga qisqa muddatli viza bilan kirgan va ruxsat etilgan bo‘lish muddati tugagan bo‘lsa ham, mamlakatni tark etmagan.
Xorijdagi elchixonalar ogohlantirganidek, Yaponiyada “sayyohlik”, “qarindoshlar bilan uchrashish” yoki “ish (uchrashuvlar, madaniy almashinuvlar va h.k.)” maqsadlarida qisqa muddatli viza bilan ishlash qat’iyan man etiladi. Yaponiyada o‘qigan, lekin yapon tilini o‘rgana olmagani uchun chiqarib yuborilgan fuqaro O‘zbekistonda kredit olsa ham, uning Yaponiyadagi yashash maqomi bekor qilinadi.
“Yaponiyaga “sayyohlik” yoki “talaba” vizasi yoki “uzoq muddatli qolish” yoki “ish” vizasi bilan kirishingiz mumkinligi haqidagi da’volar mutlaqo yolg’on. Yaponiyaga bunday yolg’on maqsadlarda kirish qabul qilinishi mumkin emas. “O’qish” vizalari ishlash uchun emas, faqat chet elda o’qish uchun beriladi”, – deyiladi elchixona xabarida.
Agar siz Yaponiyada noqonuniy yashayotganingiz aniqlansa, siz politsiya tomonidan hibsga olinadi va immigratsiya muassasasida ushlab turish yoki deportatsiya qilish kabi qat’iy choralar ko’riladi.
“Bundan tashqari, Yaponiya hukumati bunday shaxslar haqida O’zbekiston hukumatiga ma’lumot beradi, shuning uchun ular O’zbekistonga qaytganidan keyin ham tegishli choralar ko’rilishi mumkin. Shuning uchun Yaponiyada ishlash mumkin, degan vositachilarning va’dalariga osonlik bilan ishonmaslikdan ehtiyot bo’ling!” Yaponiyaning Toshkentdagi elchixonasini ogohlantiradi.
Qo’shma Shtatlar Ispaniyaning Eron urushidagi pozitsiyasi tufayli Ispaniyaning NATO a’zoligini vaqtinchalik to’xtatmoqchi.
Maʼlumotlarga koʻra, bu haqda AQSh Mudofaa vazirligi tarqatgan elektron maktubda aytilgan.
Yangilikka munosabat bildirgan NATO vakillari xalqaro tashkilotning taʼsis hujjatlarida biron bir aʼzo davlatning faoliyatini toʻxtatib turish yoki majburan chiqarib yuborish koʻzda tutilmagani, faqat ayrim davlatlar oʻz ixtiyoriga koʻra alyansdan chiqishi mumkinligini aytdi.
Madrid Vashingtonning agressiv siyosatiga ochiqchasiga qarshi. Ma’lumki, joriy yilning 28 fevral kuni AQSh va Isroil Eronga qarshi katta urush boshladi. Ispaniya o’z hududidan Eronga hujum qilish uchun foydalanishga ruxsat bermadi. Bu Ispaniya bilan savdo aloqalarini uzish bilan tahdid qilgan AQSh prezidenti Donald Trampni g’azablantirdi.
Prezident Trampning tahdidlariga qaramay, Ispaniya bosh vaziri Pedro Sanches AQSh va Isroilning Eronga qarshi urushini qattiq tanqid qildi. Siyosatchi urushni insoniyat uchun falokat deb atadi va AQSh hukumatini 2003-yilda Iroqqa bostirib kirishi kabi o‘tmishdagi xatolarni takrorlamaslikka chaqirdi.
Yaqinda prezidentlar va bosh vazirlar prezident Trampning MAGA siyosatiga qarshi chiqish uchun Ispaniyada yig‘ilishdi. U prezident Trampning nafrat, urush va tartibsizliklarga olib keladigan siyosatini keskin qoraladi.
Prezident Tramp NATOning Eronga qarshi urushga qo‘shilmagani va Ispaniya, Fransiya va Italiya kabi davlatlar havo hududini AQSh harbiy samolyotlari uchun yopib qo‘yganidan qattiq xafa bo‘ldi.
Prezident Trampning NATOdan chiqish tahdidi harbiy alyans tarixidagi eng jiddiy inqiroz sifatida baholanmoqda.
Ma’lumki, amaldagi ma’muriyat NATO ittifoqdoshlarini Eron urushiga munosabatiga ko‘ra “yaxshi” va “yomon” toifalarga ajratuvchi hujjat loyihasini ishlab chiqqan.
Toshkentda uy-joy ijarasi narxlari qariyb 11 foizga qimmatlagan
AQSh Eronga qarshi urush uchun har soniyada 11,5 ming dollar sarflamoqda
Dam olish kunlari harorat sezilarli ravishda ko‘tariladi
-
Siyosat4 days agoSaida Mirziyoyeva xalqaro forumda Prezident murojaatini o‘qib eshittirdi
-
Siyosat3 days agoPrezident Mirziyoyev mintaqaviy sammitda yashil savdo yoʻlaklari va yagona iqlim investitsiya strategiyasini taklif qildi
-
Siyosat5 days agoHukumat mehnat muhojirlariga til oʻrgatish va malaka olish xarajatlari uchun kompensatsiya toʻlashi kerak
-
Siyosat4 days agoPrezident Shavkat Mirziyoyev JSST bosh direktorini qabul qildi
-
Jamiyat3 days ago
Giyohvand moddalar aylanmasini nazorat qilishning milliy tizimi takomillashtiriladi
-
Iqtisodiyot3 days ago
Markaziy bank: 24-aprelda dollar pasayadi
-
Siyosat5 days agoSaida Mirziyoyeva Samarqandda JSST bosh direktori bilan uchrashdi
-
Iqtisodiyot3 days agoQirg‘iziston ilk marta Yevropa Ittifoqining sanksiyalarni chetlab o‘tishga qarshi kurashish mexanizmiga tushdi