Siyosat
30 yillik va’da va yangi chaqiriq
1995 yil. Kopengagen shahrida tarixiy voqea bo‘lib o‘tgan edi: dunyoning 117 ta davlat rahbarlari jamlanib, “insonni rivojlanish markaziga qo‘yish” shiori bilan ijtimoiy adolat, bandlik va kambag‘allikka qarshi kurash yo‘nalishida umuminsoniy kelishuvni imzolagandilar. Bu “Kopengagen deklaratsiyasi” deb nom olgan tarixiy hujjat edi. Unda 10 ta asosiy majburiyat belgilangan bo‘lib, ularning zamirida bitta maqsad yotardi — inson qadri.
Oradan o‘tgan 30 yil ichida insoniyat haqiqatdan ham katta yo‘l bosib o‘tdi. Bir milliarddan ortiq inson kambag‘allikdan chiqdi, sog‘liqni saqlash va ta’lim tizimi yaxshilandi, ayollar va yoshlar uchun yangi imkoniyatlar eshigi ochildi. Ammo dunyo yana bir bor chuqur o‘yga tolmoqda: nima uchun turmush farovon bo‘lgani sayin, adolat va barqarorlik hissi kamayib bormoqda?
Yangi asrning sinovlari
Bugun jahon yangi muammolar qarshisida turibdi. Insonlar orasidagi daromadlar tafovuti chuqurlashmoqda, ish o‘rinlari tobora noaniq va vaqtinchalik tus olmoqda, jamiyatlar orasida o‘zaro ishonch so‘nmoqda.
BMTning iqtisodiy va ijtimoiy ishlar bo‘yicha kotib o‘rinbosari Li Szyunxua ta’kidlaganidek, “bugungi dunyoda ishonch eroziyaga uchramoqda, biz Dohada bu ishonchni qayta tiklashimiz kerak.”
Iqlim o‘zgarishi, urushlar, migratsiya, raqamli transformatsiya va sun’iy intellekt bilan bog‘liq ishsizlik xavfi – bularning barchasi ijtimoiy barqarorlikni yangi sinovlarga duch qilmoqda.
Doha sammiti
2025 yil 4–6 noyabr kunlari Qatar poytaxti Dohada o‘tadigan Ijtimoiy rivojlanish bo‘yicha ikkinchi Jahon sammiti dunyo yetakchilarini yana bir bor bitta maqsad — inson qadrini tiklash va ijtimoiy barqarorlikni ta’minlash atrofida birlashtirmoqda.
Bu sammitda qabul qilinishi kutilayotgan “Dohaning siyosiy deklaratsiyasi” jahon hamjamiyati uchun yangi yo‘nalish bo‘ladi. Unda kambag‘allikni bartaraf etish, to‘la bandlik va munosib mehnat imkoniyatlarini yaratish, ijtimoiy integratsiyani kuchaytirish hamda raqamlashuv, sun’iy intellekt va iqlim o‘zgarishi ortidan keladigan yangi tahdidlarga moslashish masalalari ustuvor deb belgilanmoqda.
Sammitdagi Forumlar va “Global alyans ochlik va kambag‘allikka qarshi” yig‘ilishida ham ijtimoiy himoya tizimini kengaytirish, qishloq xo‘jaligini qo‘llab-quvvatlash, barqaror oziq-ovqat xavfsizligini ta’minlash kabi amaliy yechimlar muhokama qilinadi.
O‘zbekistonning ishtiroki va hissasi
Qatar Amiri Shayx Tamim bin Hamad Ol Soniyning taklifiga binoan, O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti Shavkat Mirziyoyev 3 noyabr kuni amaliy tashrif bilan Doha shahriga yetib bordi.
Prezidentimiz bugun, 4 noyabr kuni sammitda qatnashib, ijtimoiy barqarorlik, aholi bandligi, ta’lim va iqlimga moslashuv sohalarida O‘zbekistonning aniq tashabbuslarini ilgari surishi kutilmoqda. Ushbu tashabbuslar — Yangi O‘zbekiston konsepsiyasining o‘zagi bo‘lgan “Inson qadri uchun” tamoyilining xalqaro minbardagi davomi hisoblanadi.
O‘zbekistonda keyingi yillarda amalga oshirilayotgan keng qamrovli ijtimoiy islohotlar — kambag‘allikni qisqartirish dasturlari, “Ayollar daftari” va “Yoshlar daftari” orqali himoya tizimini kuchaytirish, yangi ish o‘rinlarini yaratish, ta’lim sifatini oshirish va barcha uchun teng imkoniyatni ta’minlash — bugun dunyodagi ijtimoiy rivojlanish konsepsiyasining jonli namunasiga aylanmoqda.
Doha sammiti nafaqat deklaratsiyalar, balki amaliy yechimlarni taqozo etmoqda. Forumda keltirilgan misollar – Hindistondagi raqamli identifikatsiya tizimi, Shri-Lankada yoshlarni kasbiy tayyorlash markazlari, Serra-Leonedagi nogironligi bo‘lgan shaxslar uchun mikrokredit dasturlari, insoniyat birlashsa, har bir shaxs hayotini yaxshilash mumkinligini isbotlaydi.
“Dunyoda resurslar yetarli. Masala — adolat va irodada”, deydi BMT Bosh Assambleyasi raisi Annalena Berbok.
30 yil avval Kopengagenda berilgan va’da bugun Dohada yangi mazmunda yangramoqda: dunyoda rivojlanish siyosati emas, insonni qo‘llab-quvvatlash harakati ustun bo‘lishi kerak.
O‘zbekiston Prezidenti Shavkat Mirziyoyevning ishtirokini shu nuqtai nazardan baholasak, davlatimiz rahbari dunyo hamjamiyatini inson qadri, ijtimoiy adolat va imkoniyatlar tengligi sari birlashtirish tarafdori sifatida maydonga chiqmoqda.
Bu yo‘lda Yangi O‘zbekistonning tajribasi va tashabbuslari global miqyosdagi ijtimoiy rivojlanish jarayonlariga hissa qo‘shishi, dunyo xalqlari uchun yangi ilhom manbai bo‘lishi shubhasiz.
Siyosat
Prezident Mirziyoyev Jahon banki delegatsiyasini iqtisodiy tuzilmaviy islohotlar masalalari bo‘yicha qabul qildi
Prezident Shavkat Mirziyoyev 29-iyun kuni Jahon bankining Yevropa va Markaziy Osiyo bo‘yicha vitse-prezidenti Antonella Bassani boshchiligidagi delegatsiyani qabul qilib, O‘zbekistonning iqtisodiy islohotlar kun tartibi bo‘yicha hamkorlikni kengaytirish masalalarini muhokama qildi.
Foto: Prezident matbuot xizmati
Delegatsiya Jahon bankiga aʼzo davlatlar Shveytsariya guruhi yigʻilishida ishtirok etish uchun Oʻzbekistonda boʻlib turibdi.
Uchrashuv boshida janob Bassani Jahon banki guruhi prezidenti Ajay Bangadan tabrik va tabriklar oldi.
Uchrashuvda O‘zbekiston va Jahon banki guruhi o‘rtasidagi strategik sheriklikni mustahkamlash, ayniqsa, mamlakatimizda amalga oshirilayotgan tarkibiy islohotlarga alohida e’tibor qaratildi. Har ikki tomon so‘nggi yillarda ikki tomonlama hamkorlik sezilarli darajada kengayib, qo‘shma loyihalar portfeli hozirda 15 milliard dollardan oshganini qayd etdi. Shuningdek, Jahon bankining Toshkent mintaqaviy vakolatxonasining roli ortib borayotgani va moliyalashtirishning yangi mexanizmlari joriy etilgani alohida ta’kidlandi.
Tomonlar bo‘lajak qo‘shma tadbirlarga tayyorgarlik ko‘rishni, jumladan, Jahon banki yuqori mansabdor shaxslarining joriy yil oxirida rejalashtirilgan tashrifini ko‘rib chiqdilar hamda O‘zbekistonni ijtimoiy-iqtisodiy rivojlantirishning asosiy ustuvor yo‘nalishlariga mos keladigan yangi uzoq muddatli davlat dasturini ishlab chiqishga sodiqliklarini tasdiqladilar.
Shuningdek, kichik va o‘rta biznesni qo‘llab-quvvatlash, qashshoqlikni kamaytirish, davlat korxonalarini xususiylashtirishni jadallashtirish bo‘yicha qo‘shma tashabbuslar muhokama qilindi. Rasmiylar iqtisodiyot bo’ylab sun’iy intellekt texnologiyasini joriy etishni qo’llab-quvvatlash uchun Jahon banki moliyalashtirishdan kengroq foydalanishni ko’rib chiqdilar.
Yig‘ilishda, shuningdek, suv resurslarini boshqarish, inson kapitalini rivojlantirish, O‘zbekistonning xalqaro reytinglardagi ko‘rsatkichlarini oshirish kelgusidagi hamkorlikning ustuvor yo‘nalishlari sifatida belgilandi.
O‘zbekiston va AQSh o‘zaro savdo va investitsiyalar to‘g‘risidagi bitimni tuzish bo‘yicha muzokaralarni jadallashtirishga kelishib oldi. Bu haqda Prezident Administratsiyasi rahbari Saida Mirziyoyeva AQSh savdo vakili, elchi Jeymison Grir bilan Toshkentda bo‘lib o‘tgan uchrashuv yakunlari bo‘yicha ma’lum qildi.
Uning ta’kidlashicha, tomonlar so‘nggi bir yilda ikki tomonlama munosabatlarda salmoqli natijalarga erishgan va kelishuv yaqin vaqt ichida imzolanishi kutilmoqda. Saida Mirziyoyeva bu jarayon ikki davlat o‘rtasidagi iqtisodiy hamkorlikni yangi bosqichga olib chiqishini qayd etdi.
AQSh Savdo vakili idorasi ma’lumotiga ko‘ra, uchrashuvda iqtisodiy va investitsiyaviy aloqalarni mustahkamlash, savdoda o‘zaro manfaatdorlik, muvozanat va barqarorlikni ta’minlashga qaratilgan savdo majburiyatlarining dastlabki to‘plami bo‘yicha kelishuvga erishildi.
Kelishuvga muvofiq, O‘zbekiston AQShning sanoat mahsulotlari va qishloq xo‘jaligi tovarlarining keng ro‘yxati uchun bojxona tariflarini bekor qilish yoki pasaytirish majburiyatini oldi.
AQSh esa o‘z navbatida, Amerika qonunchiligi doirasida va bu o‘rinli deb topilgan hollarda O‘zbekistondan import qilinadigan sanoat hamda qishloq xo‘jaligi mahsulotlariga nisbatan tarif choralarini ijobiy ko‘rib chiqish niyatini bildirdi.
Shuningdek, tomonlar sarmoyaviy hamkorlikni yanada rivojlantirish, ikki tomonlama investitsiyalarni rag‘batlantirish mexanizmlarini ishlab chiqish hamda o‘zaro savdo va investitsiyalar to‘g‘risidagi bitim bo‘yicha muzokaralarni tezlashtirishga kelishib oldi.
AQSh Savdo vakili idorasiga ko‘ra, ushbu kelishuvlar prezidentlar Donald Tramp va Shavkat Mirziyoyevning 2025-yildagi uchrashuvlari davomida erishilgan kelishuvlarning mantiqiy davomi hisoblanadi.
Idoraning eslatishicha, ikki davlat avvalroq umumiy qiymati 32 milliard dollarlik tijorat bitimlari, jumladan, «Boeing» bilan 8,5 milliard dollarlik shartnoma, shuningdek, muhim minerallar, tog‘-kon sanoati, energetika, moliya va axborot texnologiyalari sohalarida investitsiyalar bo‘yicha kelishuvlarni e’lon qilgan.
AQSh, shuningdek, O‘zbekistonning Jahon savdo tashkilotiga a’zo bo‘lish jarayonini qo‘llab-quvvatlashini yana bir bor tasdiqlab, dastlabki kelishuvlar yaqin haftalarda rasman qayd etilishini ma’lum qildi.
TIV rahbari Baxtiyor Saidov Eron Islom Respublikasi tashqi ishlar vaziri Sayyid Abbos Aroqchi bilan telefon orqali muloqot o‘tkazdi.
Suhbat davomida Yaqin Sharqdagi ziddiyatni yakunlashga qaratilgan kelishuvlarni amalga oshirish jarayonining so‘nggi bosqichlari yuzasidan ma’lumot olingan hamda mintaqadagi mavjud vaziyat yuzasidan fikr almashildi.
O‘zbekistonning mintaqadagi keskinlikni yumshatishga qaratilgan diplomatik sa’y-harakatlarni izchil qo‘llab-quvvatlashini yana bir bor ta’kidlab, muloqotni davom ettirish va erishilgan kelishuvlarni izchil amalga oshirish muhimligini qayd etildi.
«Shuningdek, O‘zbekiston–Eron munosabatlarini yanada mustahkamlash masalalarini muhokama qilib, o‘zaro manfaatli yo‘nalishlar bo‘yicha yaqin muloqotni davom ettirishga kelishib oldik», deya ta’kidlaydi Saidov.
Prezident Shavkat Mirziyoyev 25-iyun kuni AQSh Savdo vakili Jeymison Greerni qabul qildi va ikki mamlakat o‘rtasidagi strategik sheriklikni chuqurlashtirish, iqtisodiy va savdo aloqalarini kengaytirishga alohida e’tibor qaratdi.
Foto: Prezident matbuot xizmati
Uchrashuv avvalida AQSH delegatsiyasi rahbari Shavkat Mirziyoyevga AQSh Prezidenti Donald Trampning samimiy salomi va tabriklarini yetkazdi.
Muhokamalarda asosiy e’tibor o‘zaro savdo va sarmoyalarning barqaror o‘sishiga qaratildi, har ikki tomon ham ishbilarmonlar o‘rtasidagi qoniqarli aloqalar ko‘payib borayotganini ta’kidladilar. Davlat rahbarlari Toshkent xalqaro investitsiya forumi doirasida yaqinda AQSH ishbilarmonlari bilan oʻtkazilgan davra suhbatlarining amaliy natijalarini koʻrib chiqdilar.
Muzokaralarda asosiy e’tibor O‘zbekistonning Jahon savdo tashkilotiga (JST) a’zo bo‘lish jarayoniga qaratildi. Prezident Mirziyoyev va Amerika Qoʻshma Shtatlari Savdo vakili idorasi mamlakatning Jahon savdo tashkilotiga aʼzo boʻlishini ragʻbatlantirishda Qoʻshma Shtatlarning doimiy qoʻllab-quvvatlashi va hamkorligini muhokama qildi.
Shuningdek, tomonlar Amerika-O‘zbekiston biznes va sarmoyaviy kengash imkoniyatlaridan to‘liq foydalanish muhimligini ta’kidladilar. Bu mexanizm endilikda Amerika kompaniyalari va Oʻzbekiston hamkorlari oʻrtasida yangi loyiha tashabbuslarini aniqlash, ishlab chiqish va ilgari surish uchun asosiy platforma boʻlib xizmat qiladi.
O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti Shavkat Mirziyoyev 25-iyun kuni Buyuk Britaniyaning sobiq Bosh vaziri, Global o‘zgarishlar instituti raisi Toni Blerni qabul qildi.
Mamlakatimizda amalga oshirilayotgan islohotlarni ekspertlik jihatidan qo‘llab-quvvatlash maqsadida Global o‘zgarishlar instituti bilan amaliy hamkorlikni yanada rivojlantirish masalalari ko‘rib chiqildi.
Toni Bler Yangi O‘zbekistondagi izchil va keng ko‘lamli transformatsiya jarayonlariga yuksak baho berdi. Yaqinda bo‘lib o‘tgan Toshkent xalqaro investitsiya forumi yurtimiz investitsiyaviy jozibadorligini mustahkamlash, ishbilarmonlik aloqalarini rivojlantirish va istiqbolli tashabbuslarni ilgari surish uchun samarali xalqaro maydon bo‘lgani e’tirof etildi.
Iqtisodiyotning muhim tarmoqlarida qo‘shma loyihalarni amalga oshirish, yetakchi xalqaro texnologik kompaniyalar va yirik strategik investorlarni jalb etish hamda raqamli transformatsiya jarayonlarini jadallashtirish, jumladan, ilg‘or innovatsion yechimlarni joriy qilish kelgusidagi hamkorlikning ustuvor yo‘nalishlari sifatida belgilandi.
Janubiy Koreya guruhdan chiqa olmagani mojaro keltirib chiqardi
Jahon banki bilan uzoq muddatli Mamlakat dasturi ishlab chiqiladi
Prezident Mirziyoyev Jahon banki delegatsiyasini iqtisodiy tuzilmaviy islohotlar masalalari bo‘yicha qabul qildi
-
Jamiyat4 days ago«Andijon polkasi» tadbiriga ketayotgan o‘quvchilar YTHga uchradi
-
Sport4 days agoYaponiya futbolining buyuk sabog‘i: mag‘lubiyatdan to‘g‘ri xulosa chiqarish
-
Dunyodan3 days agoQirgʻiziston va Oʻzbekiston chegarani delimitatsiya qilish doirasida hudud almashadilar
-
Dunyodan4 days agoQirg‘izistonda navbatdagi prezidentlik saylovlari qachon o‘tkazilishi ma’lum qilindi.
-
Siyosat4 days agoPrezident Shavkat Mirziyoyev AQSh Savdo vakili Jeymison Grini qabul qildi
-
Jamiyat3 days agoVatanparvar jurnalistlarni o‘zimga do‘st va maslakdosh deb bilaman
-
Iqtisodiyot5 days ago
O‘zbekiston banklari aktivlari 962,8 trln so‘mga yetdi
-
Jamiyat4 days agoMehnat inspeksiyasi Adiz Boboyevga ogohlantirish yubordi