Jamiyat
Yaqin Sharqdagi urush yangi xavflarni ochmoqda: Yevropa nimadan xavotirda?
Yaqin Sharqdagi keskinlik ortib borayotgan bir paytda Eron raketalari imkoniyatlari yana bir bor xalqaro muhokama markaziga aylandi. Hind okeanidagi Diyego-Garsiya harbiy bazasiga ehtimoliy zarba haqidagi xabarlar bu bahslarni yanada kuchaytirdi.
Mazkur baza Eron hududidan taxminan 4000 kilometr uzoqlikda joylashgan. Bu esa avvalgacha Eron raketalari uchun aytib kelingan 2000–2500 kilometrlik diapazondan ancha yuqori ko‘rsatkichdir. Agar bu ma’lumotlar tasdiqlansa, bu Eron raketalari salohiyati haqidagi tasavvurlarni tubdan o‘zgartirishi mumkin.
Biroq hozircha bu zarba va qo‘llangan qurol turi rasman tasdiqlanmagan. Shu sababli ekspertlar ehtiyotkorlik bilan baho bermoqda. Ayrim tahlilchilar fikricha, gap Khorramshahr turidagi modernizatsiya qilingan raketa yoki kosmik raketa texnologiyalari asosida yaratilgan tashuvchi haqida ketishi mumkin. Bunday tizimlar uzoq masofaga yetishi mumkin, ammo ularning aniqligi odatda pastroq bo‘ladi.
Shu bilan birga, asosiy savol shundaki — agar Eron haqiqatan ham 4000 kilometrlik masofaga ega raketalarga ega bo‘lsa, bu Yevropaga qanday ta’sir qiladi?
Harbiy ekspertlar ta’kidlashicha, bunday diapazon nazariy jihatdan Yevropaning ayrim hududlarini ham qamrab olishi mumkin. Bu esa NATO davlatlari uchun xavfsizlik masalasini yanada dolzarb qiladi. Biroq bu holatni mutlaq tahdid sifatida baholash hozircha erta. Chunki Yevropa mamlakatlari zamonaviy raketaga qarshi mudofaa tizimlariga ega bo‘lib, bunday tahdidlarni qaytarish imkoniyatiga ega.
Shu o‘rinda yana bir muhim jihat bor: uzoq masofali raketaga ega bo‘lish — bu uni samarali va aniq qo‘llay olish degani emas. Masofa oshgan sari nishonga tegish aniqligi pasayishi mumkin. Shu bois, bugungi bahslar faqat texnik imkoniyatlar emas, balki ularning amaldagi samaradorligi haqida ham bormoqda.
Xulosa qilib aytganda, Eron raketalari Yevropaga yetishi mumkinligi haqidagi gaplar hozircha tasdiqlanmagan ssenariylarga asoslanmoqda. Biroq bu muhokamalarning o‘ziyoq Yaqin Sharqdagi mojaro doirasi kengayib borayotganini va uning oqibatlari global xavfsizlikka ta’sir qilishi mumkinligini ko‘rsatmoqda.