Iqtisodiyot
Xitoy 1991 yildan beri eng past YaIM o‘sishi maqsadini belgiladi
Xitoy Eron va Ukrainadagi urushlar, shuningdek Vashington bilan savdo tortishuvlari fonida YaIM o‘sishi bo‘yicha maqsadli ko‘rsatkichni 4,5 foiz darajasiga tushirdi. Oxirgi uch yilda prognoz izchil ravishda “taxminan 5 foiz” deb baholangan edi.
Xitoy 2026 yil uchun YaIM o‘sishi maqsadli ko‘rsatkichini 4,5 foizdan 5 foizgacha bo‘lgan oraliqda belgiladi. Bu 1991 yildan beri eng past ko‘rsatkich, deb xabar berdi dpa agentligi payshanba kuni, 5 martda. Oxirgi uch yilda XXR hokimiyati ushbu maqsadni izchil ravishda “taxminan 5 foiz” deb baholab kelgan.
Pekinda prognozning pasaytirilishi global beqarorlik sharoiti bilan izohlandi, aniqrog‘i — Ukraina va Erondagi urushlar oqibatlari hamda AQSh prezidenti Donald Tramp davrida AQSh bilan savdo urushi (trade war) bilan.
Dpa yozishicha, XXR ichidagi muammolar ham prognozga ta’sir qilgan. Mamlakatda jadal ishlab chiqarish bilan zaif talab o‘rtasida nomutanosiblik saqlanib qolmoqda, ishsizlik muammosi keskin, ko‘chmas mulk bozoridagi inqiroz davom etmoqda.
Shu bilan birga, ekspertlar qayd etishicha, Xitoyning iqtisodiy modeli hali ham sanoat va eksportga yo‘naltirilgan. Yangi besh yillik budjet rejasida ham texnologik taraqqiyotni tezlashtirish va sun’iy intellektni aholi hamda korxonalarning kundalik hayotiga joriy etishga urg‘u berilishi kutilmoqda.
Harbiy sohada Xitoy avvalgi yo‘nalishini saqlab qolmoqda. XXR hukumati 2026 yilda mudofaa xarajatlari 1,7 trln yuan (taxminan 236 mlrd yevro)ni tashkil etishini bildirdi, bu esa qariyb 7 foiz o‘sishni anglatadi. Shu tarzda, AQShdan keyin Xitoy dunyodagi ikkinchi eng katta harbiy budjetga ega mamlakat bo‘lib qolmoqda. Pekin mudofaa xarajatlari oshirilishini doimiy ravishda qurolli kuchlarni modernizatsiya qilish va milliy manfaatlarni himoya qilish zarurati bilan asoslab keladi.