Dunyodan
Tokayev BMTning navbatdagi bosh kotibi – OAV bo‘lishi mumkin
Qozog‘iston prezidenti Qosim-Jomart Tokayev 2027-yilda BMT Bosh kotibi lavozimiga o‘zini kutilmagan nomzod sifatida ko‘rsatishi mumkin, deb xabar berdi Rossiyaning “Vedomosti” nashri.
Ma’lumotlarga ko’ra, ayni paytda Nyu-Yorkda ushbu lavozimga birinchi nomzod bilan interaktiv muloqot boshlanmoqda. Biroq, BMT Xavfsizlik Kengashining yakuniy qarori joriy yilning kuziga qadar kutilmagan hodisalarga olib kelishi mumkin.
Amaldagi Bosh kotib Antoniu Guterrish 2026-yil oxirida nafaqaga chiqishi rejalashtirilgan. Hozirda asosiy bahs Lotin Amerikasi va Afrikadan to‘rt nafar siyosatchi atrofida ketmoqda. Ular orasida MAGATE Bosh direktori Rafael Grossi, Chili sobiq prezidenti Mishel Bachelet, Senegalning sobiq rahbari Meysi Sall va Birlashgan Millatlar Tashkilotining Savdo va taraqqiyot bo‘yicha konferensiyasi prezidenti Rebekka Greenspan bor.
Nomzodlarni tanlashda geografik rotatsiya qoidalariga ko‘ra, keyingi rahbar Lotin Amerikasi vakili bo‘lishi kerak. Biroq amalda siyosiy kelishuvlar bu qoidadan chetga chiqishga olib kelishi mumkin.
Mutaxassislarning fikricha, Tokayev keyingi bosqichda nomzod sifatida paydo bo‘lishi mumkin. Bunday holat 2016 yilda Kristalina Georgiyeva ishida ham kuzatilgan.
Qosim-Jomart Tokayev tajribali diplomat. U Birlashgan Millatlar Tashkilotining to’rtta rasmiy tilini biladi va avval BMT Bosh kotibining o’rinbosari va Jenevadagi missiyasi rahbari bo’lib ishlagan.
Yaqinda Turkiyaning Antaliya shahrida boʻlib oʻtgan diplomatik forumda xalqaro tashkilotlarning roli pasayib borayotganidan xavotir bildirdi.
“Yirik muzokaralar Birlashgan Millatlar Tashkiloti va boshqa yirik xalqaro maydonlardan tashqarida olib borilmoqda. Bu jiddiy muammo”, – dedi Tokayev.
Rasmiy ravishda uning prezidentlik vakolatlari 2029 yilgacha davom etadi. Ilgari u Birlashgan Millatlar Tashkiloti tizimida yetarlicha ish tajribasiga ega ekanligini aytgan edi.
Ekspertlarning fikricha, Qozog‘iston prezidentining Birlashgan Millatlar Tashkilotiga o‘tishi Moskva uchun qiziqarli stsenariy bo‘lishi mumkin. Biroq, G‘arb davlatlari uni Rossiyaga yaqin odam sifatida ko‘rishi ehtimoli bor.
Ayrim tahlilchilarning fikricha, Tokayev nomzodi BMT Xavfsizlik Kengashi a’zolari o‘rtasida kelishuvga erishilmagan taqdirdagina amalga oshishi mumkin, ya’ni qiyin vaziyat yuzaga keladi.