Dunyodan
Prezident Tramp Eronni Hormuz muammosi “jiddiy oqibatlarga olib kelishi” haqida ogohlantirdi
AQSh prezidenti Donald Tramp Eronga qarshi navbatdagi keskin bayonot berib, Tehronni yo 48 soat ichida Hormuz bo‘g‘ozini ochishga yoki kelishuvga erishishga chaqirdi. Aks holda Eronga qarshi qattiq harbiy choralar ko’riladi, dedi u.
Prezident Trampning so‘zlariga ko‘ra, “vaqt tugayapti” va Eron talablari bajarilmasa, “jiddiy oqibatlarga” duch kelishi mumkin. Bu bayonot Yaqin Sharqdagi mojaro yanada xavfli bosqichga o‘tayotganidan dalolat beradi.
Bu ultimatum AQSh va Eron o’rtasidagi muzokaralar muvaffaqiyatsizlikka uchraganidan keyin keldi. Pokiston vositachiligida rejalashtirilgan muzokaralar amalga oshmadi. Eron tomoni AQSh shartlarini qabul qilmadi va muzokaradan bosh tortdi.
Mutaxassislarning aytishicha, hozirgi sharoitda har ikki tomon bir-biri uchun nomaqbul talablar qo’ymoqda. Shu bois diplomatik yechim topish imkoniyatlari pasayib bormoqda.
Bu mojaroning markazi Hormuz boʻgʻozidir. Dunyo neftining katta qismi ushbu yo’l orqali tashiladi va uning yopilishi jahon bozorlariga jiddiy ta’sir ko’rsatadi. Tahlilchilar fikricha, boʻgʻoz Eronning Qoʻshma Shtatlarga taʼsir oʻtkazishdagi eng muhim strategik quroli, shuning uchun uni oʻz ixtiyori bilan ochishi dargumon.
Shu bilan birga, harbiy stsenariylar xavfi ham ortib bormoqda. AQShning Eronga hujumi mintaqaviy energetika infratuzilmasini va AQSh ittifoqdoshlarini qasos olish uchun nishonga olishi mumkin.
Umuman olganda, 48 soatlik ultimatum nafaqat siyosiy bayonot, balki harbiy vaziyatning kuchayishi ehtimolidan darak beradi. Hozircha Xurmuz bo‘g‘ozi atrofidagi inqiroz Yaqin Sharqdagi eng xavfli nuqtaga aylanib bormoqda, muzokaralar yo‘li bilan yechim haligacha yetib bormagan.