Siyosat
Oʻzbekistonda yil oxiriga qadar 13 ta GES qurish rejalashtirilmoqda, tarmoqni kengaytirish koʻzda tutilmoqda
Prezident Shavkat Mirziyoyev mamlakatimiz gidroenergetika tarmog‘ini kengaytirish, jumladan, 2026-yil oxirigacha 13 ta yangi elektr stansiyasini ishga tushirish bo‘yicha rejalarni ko‘rib chiqdi.
Foto: Prezident matbuot xizmati
Loyihalarning umumiy quvvati 114 megavatt bo‘lib, yiliga 537 million kilovatt-soat elektr energiyasi ishlab chiqariladi va 254 ish o‘rni yaratiladi, deyiladi Prezident matbuot xizmati xabarida.
Oʻzbekistonda suv taʼminoti, sugʻorish, energiya ishlab chiqarish va ekologik barqarorlikni taʼminlash uchun zarur boʻlgan 150 ming km dan ortiq daryo, kanal va soylar mavjud. Hozirgi vaqtda elektr energiyasi ishlab chiqarishning taxminan 10-12% gidroenergetika hissasiga to’g’ri keladi, ularning aksariyati hali ham tabiiy gaz va ko’mirga tayanadi.
Rasmiylar gidroenergetikani kengaytirishni tarmoq barqarorligini oshirish, yoqilg‘iga qaramlikni kamaytirish va suv resurslaridan samaraliroq foydalanishning kaliti deb biladi.
2026 yildan 2032 yilgacha qiymati 5,8 milliard dollarga teng 73 ta loyiha bo‘yicha rejalar ko‘rib chiqilmoqda, ular 3,6 gigavatt quvvatga ega bo‘lishi kutilmoqda.
Yirik loyihalar qatorida Bo‘stonliq tumanidagi Yuqori Puskem GESi (umumiy qiymati: 365 million AQSh dollari) quvvati 160 megavatt, yillik ishlab chiqarish quvvati 484 million kilovatt/soat bo‘lib, qariyb 161 ming xonadonni elektr energiyasi bilan ta’minlaydi. Mahalliy tarkib 82% bo’lishi kutilmoqda.
Farg‘ona viloyatining So‘q tumanida “milliy loyiha” modeli bo‘yicha 15 MVt quvvatga ega elektr stansiyasi qurilib, yiliga 50 million kilovatt soat energiya ishlab chiqaradi va mahalliy ehtiyojning qariyb 71 foizini qoplaydi.
Shuningdek, To‘palon suv omborini oziqlantiradigan daryo bo‘yida umumiy quvvati 541 megavatt, yillik ishlab chiqarish quvvati qariyb 1,9 milliard kilovatt bo‘lgan 42 ta kichik GES qurish ham rejalashtirilgan.
Qo‘shimcha takliflar qatoriga umumiy quvvati 1,4 gigavatt bo‘lgan nasosli akkumulyatorlar hamda 3 mingga yaqin kichik va mikro GESlar qurish kiradi.
Hukumat, shuningdek, ushbu sektorda raqamli kuzatuv va sun’iy intellekt tizimlarini joriy qilmoqda, suv ta’minoti tarmoqlarida allaqachon 3500 ta kuzatuv moslamalari o’rnatilgan.
Energetikadan tashqari, prezident Toshkentning shaharsozlik rejalarini ham ko‘rib chiqdi, jumladan, daryo qirg‘oqlarini yangilash va Toshkent mikroiqlimini yaxshilash uchun sun’iy ko‘llar yaratish. Mutasaddilarga rejalashtirilgan suv omborlari sonini to‘rttadan 12 tagacha oshirish topshirildi.