Dunyodan
Eron qaysi davlat rahbaridan qasos olmoqchi ekanligi oydinlashdi
AQSh prezidenti Donald Tramp va Isroil bosh vaziri Binyamin Netanyaxu Eron oliy yetakchisi Ali Xomanaiyning o‘limi uchun “qasos oluvchi ro‘yxat”ning boshida turibdi.
Euronews telekanalining Eron hukumatiga yaqin ekani aytilayotgan Hamshahari gazetasiga tayanib xabar berishicha, roʻyxatga boshqa Gʻarb yetakchilari va AQSh rasmiylari ham kiritilgan.
Fransiya prezidenti Emmanuel Makron, Germaniya kansleri Fridrix Miers, Italiya bosh vaziri Giorgia Meloni, AQSh davlat kotibi Marko Rubio va mudofaa vaziri Pit Xegset ham Eron oliy rahbarining o‘ldirilishi uchun o‘z jonlari bilan javob berishga majbur bo‘ladi, deb yozadi o‘ta konservativ “Hamshahari” nashri.
Gazeta chop etgan suratlarda G‘arb yetakchilari qamoqxona kiyimida kiyganini ko‘rish mumkin. Tramp va Netanyaxuning peshonasida belgilar bor.
Hamshahariy tomonidan e’lon qilingan ro’yxat Eron hukumati tomonidan tasdiqlanganmi yoki yo’qmi, noma’lum. Biroq joriy yilning 11 iyulida amaldagi oliy rahnamo Mujtabo Xomanaiy otasidan o‘ch olish haqida bayonot berdi.
Mujtabo Xameneiy nomidan qilingan yozma bayonotda: “Bizni sharmanda qilgan qotillarni jazolash orqali sizning qoningiz va bu ikki urushdagi barcha shahidlar uchun qasos olishga va’da beramiz. Qasos xalqimizning talabidir va bu talab bajarilishi kerak” dedi.
Oliy rahbar shuningdek, nishonga olinadigan shaxslar ro‘yxati tuzilganini ham aytdi.
“Ushbu ro‘yxatga kiritilgan jinoyatchilar omonatlarini tinch yo‘l bilan o‘z uylarida – maysazorlarida topshirishni orzu qiladi”, — deyiladi xabarda.
Avval xabar qilinganidek, Isroil AQSh hukumatiga Eron prezident Trampga qarshi yangi suiqasd tayyorlayotgani haqida ma’lumot bergan. Isroilning ogohlantirishi o’tgan hafta Vashingtonga yetkazilgan, deydi rasmiylar.
Ayni paytda prezident Tramp, agar Eron suiqasd uyushtirishga urinsa, mamlakat vayron bo‘lishidan ogohlantirdi.
Eron rasmiylari 2020 yilgi AQSh zarbasida general Qosim Sulaymoniyning o‘ldirilishi uchun prezident Trampdan qasos olish haqida bir necha bor bayonotlar berishgan. Biroq tahlilchilar fikricha, Tehron hukumati AQSh prezidentiga suiqasd uyushtirishga uringan bo‘lishi dargumon. Dunyoning eng qattiq qo‘riqlanadigan davlatlaridan birining rahbarini muvaffaqiyatli o‘ldirish mumkin emas.
Isroilning suiqasd urinishlari haqidagi so‘nggi ogohlantirishlari ham AQShni Eronga qarshi harbiy harakatlarni kuchaytirishga undashga qaratilgan bo‘lishi mumkin.
Eron oliy rahbari Ali Xomanaiy joriy yilning 28 fevralida AQSh va Isroil o‘rtasidagi yirik urushning dastlabki bosqichida o‘ldirilgan edi.
Financial Times nashrining yozishicha, Isroil razvedkasi Xamanaiyning harakatlarini kuzatish uchun Tehrondagi yo‘l kameralaridan foydalanish imkoniga ega bo‘lgan.
Ali Xomanaiy Eronni qariyb 37 yil, 1989 yildan 2026 yilgacha boshqargan. Bu uni mamlakat tarixidagi eng uzoq muddat boshqargan rahbarlardan biriga aylantirgan.
2018-yil 8-mart kuni Eronlik ulamolardan tashkil topgan Ekspertlar kengashi Oyatulloh Xomanaiyning ikkinchi o‘g‘li Mujtabo Xomanaiyni mamlakat oliy rahbari etib sayladi.
56 yoshli Sayid Mujtabo Humayniy omma oldida ko‘rilmagan. Uning nomidan yozma bayonot tarqatildi. Bu uning sog’lig’i haqida turli mish-mishlarning tarqalishiga sabab bo’ladi.
Ma’lumot o‘rnida: Joriy yilning iyun oyida AQSh va Eron o‘rtasida imzolangan o‘t ochishni to‘xtatish to‘g‘risidagi kelishuv mo‘rt ekanligi isbotlangan. So‘nggi kunlarda har ikki tomon bir-biriga hujum qilmoqda.
13-iyulga o‘tar kechasi AQSh Eron hududiga hujum uyushtirdi. Bunga javoban Eron kuchlari AQShning Iordaniya, Quvayt, Bahrayn, Qatar va Ummondagi harbiy obektlariga raketa va uchuvchisiz uchoqlarni uchirdi.