Sport
Eng ko‘p shaxmat grossmeysterlariga ega top-10 mamlakat
Shaxmat – strategiya va intellekt o‘yini – asrlar davomida insonlar o‘rtasidagi eng muhim intellektual raqobat turlaridan biri bo‘lib kelmoqda.
Shaxmatdagi eng yuqori e’tirof pog‘onasi grossmeyster unvoni hisoblanadi. Bu unvon o‘yinda yuksak mahorat, favqulodda salohiyat va unga beqiyos sadoqatni namoyon etgan shaxmatchilarga beriladi.
Quyida Xalqaro shaxmat federatsiyasi (FIDe) ma’lumotlariga ko‘ra, eng ko‘p shaxmat grossmeysterlariga ega mamlakatlar keltirilgan.
Foto: World Visualized
Rossiya — 256 nafar grossmeyster. Rossiya yetuk shaxmatchilarni tarbiyalash bo‘yicha uzoq va boy an’anaga ega. Mixail Botvinnik va Vasiliy Smislov kabi afsonaviy ustalardan tortib, Sergey Karyakin va Vladimir Kramnik singari zamonaviy yulduzlargacha, Rossiya shaxmat maktabi hanuzgacha eng kuchli va ta’sirli maktablardan biri bo‘lib qolmoqda.
AQSh — 101 nafar grossmeyster. Qo‘shma Shtatlarda kuchli va jadal rivojlanayotgan shaxmat jamoasi mavjud. Fabiano Karuana, Xikaru Nakamura va Uesli So kabi yetakchi o‘yinchilar muntazam ravishda dunyoning eng kuchli shaxmatchilari qatoriga kiradi.
Germaniya — 96 nafar grossmeyster. Germaniya boy shaxmat merosiga ega. Uning afsonaviy namoyandalari qatorida Emanuel Lasker va Zigbert Tarrash bor. Bugungi kunda bu an’anani Arkadiy Naydich va Liviu-Diter Nisipyanu kabi zamonaviy ustalar davom ettirmoqda.
Ukraina — 93 nafar grossmeyster. Ukraina dunyoga ko‘plab mashhur shaxmatchilarni taqdim etgan, ular orasida sobiq jahon chempioni Ruslan Ponomaryov ham bor.
Hindiston — 64 nafar grossmeyster. So‘nggi o‘n yilliklarda Hindistonda shaxmat rivoji chin ma’noda juda tezlashdi. Vishvanatan Anand, Pentala Xarikrishna va Vidit Gujrati yetakchi shaxslardan bo‘ldi. Yangi avlod orasida esa amaldagi chempion Gukesh Dommaraju ham alohida ajralib turadi.
Vengriya — 58 nafar grossmeyster. Vengriya o‘zining kuchli shaxmat maktabi bilan mashhur. Uning afsonaviy namoyandalari qatorida Yudit Polgar, Layosh Shtayner va Dyula Breyyer bor.
Serbiya — 58 nafar grossmeyster. Serbiyada 50 nafardan ortiq grossmeyster va xalqaro reyting ro‘yxatida 2500 ga yaqin o‘yinchi bor. Qiziq jihati shundaki, Velimir Ivich 2020 yilda grossmeyster unvonini olgan, undan oldin 2018 yilda xalqaro master, 2016 yilda esa FIDe ustasi unvoniga sazovor bo‘lgan.
O‘nlikni Ispaniya (56), Fransiya (50) va Xitoy (48) grossmeysterlari yakunlaydi. Bu ko‘rsatkich tarixiy yetakchilarga nisbatan kamtarona ko‘rinsa-da, Xitoyda shaxmat juda shiddat bilan rivojlanmoqda. 1980-yillardan buyon ushbu sport turiga davlat tomonidan ko‘rsatilgan qo‘llab-quvvatlash o‘z samarasini berdi: xitoylik grossmeysterlar muntazam ravishda jahon elitasi safiga kirmoqda. Ular orasida Din Lijen va ayollar o‘rtasida ko‘p karra jahon chempioni Hou Ifan bor.