Siyosat
Avstriya yangi tranzit kelishuviga binoan afg‘on muhojirlarini O‘zbekiston orqali deportatsiya qilishni rejalashtirmoqda
Avstriya hukumati kelasi oy O‘zbekistonga muhojirlarni repatriatsiya qilish uchun tranzit markaz sifatida xizmat qilish imkonini beruvchi strategik kelishuvni imzolash rejasini e’lon qildi. Shartnomada alohida e’tibor shaxslarni, jumladan afg’on fuqarolarini o’z mamlakatlariga qaytarishga qaratilgan.
Surat: Daniel Cresso/Usplash
Hukumat eʼloniga koʻra, Avstriya ichki va tashqi ishlar vazirlari kelishuvni 7-may kuni Oʻzbekistonga rasmiy tashrifi chogʻida imzolashi rejalashtirilgan. Tashabbus immigratsiya nazoratini kuchaytirish va boshpana berish rad etilgan shaxslarning qaytishini boshqarish uchun Yevropa Ittifoqiga aʼzo boʻlmagan davlatlar bilan hamkorlikni yoʻlga qoʻyishga qaratilgan kengroq Yevropa Ittifoqi siyosatining bir qismidir.
Avstriya Ichki ishlar vazirligi rahbari Markus Xayndl bu harakatning muhimligini ta’kidlab, kelishuv deportatsiya qilinadigan odamlarning, ayniqsa Afg’onistonga qaytariladiganlarning o’tishi uchun muhim qadam ekanini aytdi. Avstriya boshqa Yevropa Ittifoqiga aʼzo davlatlar, jumladan Daniya, Gretsiya, Germaniya va Niderlandiya bilan birgalikda deportatsiya tartib-qoidalarini soddalashtirish uchun “qaytib kelish markazlari” va boshqa tashqi mexanizmlarni tashkil etish boʻyicha saʼy-harakatlarni faol muvofiqlashtirmoqda.
Vena yondashuvidagi o’zgarishlar Afg’oniston va Suriyaga majburan qaytish cheklangan davrdan keyin sodir bo’ldi. Avstriya oʻtgan yildan beri afgʻon fuqarolarini deportatsiya qilishni qayta boshladi, bu Tolibon 2021-yilda hokimiyatga qaytganidan beri birinchi siyosat oʻzgarishi. Bundan tashqari, 2024-yilda Bashar al-Assad rejimi qulaganidan keyin Vena Suriya fuqarolarini deportatsiya qilishni boshladi.
Yevropa Ittifoqi hozirda mintaqada qolishga qonuniy huquqiga ega bo‘lmagan shaxslarni deportatsiya qilishni kengaytirish bo‘yicha keng ko‘lamli strategiyani ishlab chiqmoqda. Bu rejalar inson huquqlari guruhlari va Birlashgan Millatlar Tashkilotining Qochqinlar bo‘yicha Oliy Komissarligi boshqarmasi tomonidan odamlarni xavfli hududlarga qaytarishning xavfsizligi va huquqiy oqibatlari haqida bildirgan xavotirlariga qaramay davom etmoqda. Toshkentda bo‘lajak kelishuv ushbu tranzitlarning logistika va ma’muriy asoslarini rasmiylashtirishi hamda O‘zbekistonning Yevropa Ittifoqi migratsiyasini boshqarishda asosiy mintaqaviy hamkor sifatidagi rolini kuchaytirishi kutilmoqda.