Iqtisodiyot
Qayerga investitsiya kiritish mumkin? Qanday aktiv turlari mavjud?
Bugungi kunda investitsiya – bu shunchaki pullarni saqlab qolish vositasi emas, balki kapitalni ko‘paytirish va moliyaviy mustaqillikka erishishning samarali usulidir. Ko‘pchilik investitsiyani faqat fond bozori bilan bog‘laydi, ammo aslida imkoniyatlar ancha keng. Ko‘chmas mulkka sarmoya kiritishdan tortib, biznesdagi ulushlargacha – har xil turdagi aktivlar mavjud bo‘lib, har birining o‘ziga xos xususiyatlari va afzalliklari bor.
Aktiv va passiv nima? Va qaysi biriga investitsiya kiritgan ma’qul?
Investitsiya yo‘nalishini aniqlashdan oldin, ikkita asosiy tushunchani to‘g‘ri tushunib olish kerak – bu «aktiv» va «passiv» nima degani. Eng oddiy qilib aytganda, aktiv – bu sizga daromad keltiradigan narsa, passiv esa aksincha, cho‘ntagingizdan pul olib chiqadigan narsa. Aktiv – bu siz uchun ishlaydigan, pul oqimini yaratuvchi, daromadingizni oshiruvchi va kapitalingizni ko‘paytirishga xizmat qiladigan vosita. Passiv esa – muntazam xarajatlarni talab qiladigan, moliyaviy foyda keltirmaydigan majburiyatdir.
Qisqacha aytganda, aktivlar odamni boy qiladi, passivlar esa kambag‘allashtiradi. Pulni aktivga kiritganingizda, u sizga foyda, dividend yoki boshqa daromad shaklida qaytadi. Passivga sarflangan pul esa qaytmaydi – bu faqat xarajatdir.
Shuning uchun, oqilona investitsiyaning asosiy maqsadi – hayotingizda imkon qadar ko‘proq aktivlarga, va iloji boricha kamroq passivlarga ega bo‘lishdir. Qanchalik ko‘p aktivlar yaratsangiz, daromadingiz shunchalik barqaror bo‘ladi va moliyaviy erkinlikka shunchalik tez erishasiz. Aynan investitsiya orqali pulni aktivlarga aylantirish mumkin – bu biznes, ko‘chmas mulk, yirik kompaniyalardagi ulush yoki moliyaviy vositalar bo‘lishi mumkin. Bu moliyaviy ozodlik sari tashlangan eng muhim qadamlardan biridir.
Qayerga oqilona investitsiya kiritish mumkin?
Endi aktiv va passiv o‘rtasidagi farqni tushunganingizdan so‘ng, keyingi bosqich – investitsiya yo‘nalishlarini o‘rganish va sizga mosini tanlashdir. Eng asosiy qoidalardan biri – investitsiyalar sizning maqsadlaringiz, vaqt gorizontingiz va xavfga tayyorgarlik darajangizga mos bo‘lishi kerak.
Agar siz barqaror va bashorat qilinadigan daromad izlayotgan bo‘lsangiz, ishonchli aktivlar eng yaxshi tanlov bo‘ladi. Masalan, foyda keltiradigan real biznesdagi ulushlar, bozorda obro‘li va barqaror kompaniyalarga investitsiyalar. Bunday sarmoyalar nafaqat kapitalni saqlab qolishga, balki muntazam daromad olishga ham xizmat qiladi.
Yorqin misol sifatida, Way II investitsiya paketlarini keltirish mumkin. Bu sizga Akfa Aluminium Group kabi yirik kompaniyalarning hammuassisiga aylanish va yiliga 10−15% daromad olish imkoniyatini beradi. Daromad har yarim yilda to‘lanadi, valyuta kurslaridagi farqlarda yo‘qotishlarsiz. Eng muhimi, bu investitsiyalar islomiy moliya prinsiplariga mos keladi – bu esa sarmoyalarning axloqiyligi, shaffofligi va xavfsizligini kafolatlaydi.
Bundan tashqari, Way II zamonaviy vositalarni ham taqdim etadi, xususan, Way Invest mobil ilovasi. Bu ilova orqali dunyoning istalgan nuqtasidan investitsiya qilish, o‘z sarmoyangizning o‘sishi va daromadliligini kuzatish, tezkor qarorlar qabul qilish va real vaqt rejimida kapitalingizni boshqarish imkoniyati mavjud.
Investitsiya bu shunchaki pul tikish emas. Bu ishonch, erkinlik va hayotingizni o‘z qo‘lingiz bilan qurish imkonidir. Asosiysi — birinchi qadamni qo‘yish. Way II bilan bu qadam imkon qadar oddiy, tushunarli va ishonchli bo‘ladi.
Manzil: Yashnobod tumani, Maxtumquli ko‘chasi, 2/1
Telefon: +998 (78) 555-55-55
Sayt: waygroup.uz
Instagram: @way_ll_group
Facebook: @Way ll Group
Telegram: @wayllgroup
Twitter: @way_ll_group
LinkedIn: @wayllgroup
YouTube: @Way_ll_Group
Soliq kodeksining 337-moddasiga muvofiq, foyda solig‘i to‘lovchilarining ayrim toifasi belgilangan stavkaning 50 foizi miqdorida pasaytirilgan stavkani qo‘llash huquqiga ega.
Ushbu imtiyoz 2022-yil 1-sentyabrdan keyin joriy soliq davrida jami daromadi ilk bor 10 mlrd so‘mdan oshgan soliq to‘lovchilarga beriladi.
Pasaytirilgan stavka joriy soliq davrida hamda undan keyingi soliq davri mobaynida amal qiladi.
Imtiyozdan foydalanish uchun pasaytirilgan stavka qo‘llanilayotgan davrlarda soliq to‘lovchining jami daromadi 100 mlrd so‘mdan oshmasligi shart. Agar ushbu chegaradan oshib ketilsa, pasaytirilgan stavkani qo‘llash huquqi bekor bo‘ladi.
Mazkur imtiyoz yer qa’ridan foydalanganlik uchun soliq to‘lovchilari va aksiz solig‘i to‘lovchilariga nisbatan qo‘llanilmaydi.
Shuningdek, soliq to‘lovchi tugatilayotgan hollarda yoki imtiyoz olish maqsadida bir nechta tadbirkorlik subyekti o‘rtasida daromad sun’iy ravishda bo‘lingani aniqlansa, pasaytirilgan stavkadan foydalanishga ruxsat berilmaydi.
Mazkur tartib Soliq kodeksining 337-moddasida belgilangan bo‘lib, tadbirkorlik subyektlarini halol soliq to‘lash va biznesni qonuniy kengaytirishga rag‘batlantirishga qaratilgan.
Iqtisodiyot
O‘zbekistonda chetdan xomashyo olib keladigan yangi kompaniya tuzilib, unga 200 mln dollar ajratiladi
Prezident Shavkat Mirziyoyev raisligida o‘tkazilayotgan yig‘ilishda metallurgiya sanoatini rivojlantirish, xomashyo bazasini mustahkamlash va mahalliylashtirish darajasini oshirishga qaratilgan ustuvor vazifalar belgilandi.
Qayd etilishicha, Toshkent viloyati, Samarqand va Surxondaryoda ham temir zaxiralari mavjudligi prognoz qilinmoqda. Shu munosabat bilan temir sifati uchun zarur bo‘lgan marganets va ferrosilitsiy kabi minerallar zaxiralarini ko‘paytirish vazifasi qo‘yildi.
Mutasaddilarga sun’iy intellekt yordamida geologik maydonlarni tahlil qilib, bir oy muddatda temir hamda uni boyitish uchun zarur minerallar zaxiralarini oshirish bo‘yicha geologiya dasturini ishlab chiqish topshirildi. Hudud rahbarlariga esa bu jarayonlarga yirik tadbirkorlarni jalb qilish vazifasi yuklatildi.
Bugungi kunda mamlakatda metallurgiya sohasida 150 ga yaqin o‘rta va kichik xususiy korxona faoliyat yuritmoqda. Qurilish materiallari sohasidagi islohotlardan keyin hududlarda metall mahsulotlari ishlab chiqarishga qaratilgan yangi loyihalar boshlangani qayd etildi.
Xususiy korxonalarni xomashyo bilan barqaror ta’minlash maqsadida import xomashyoni markazlashgan tarzda olib kelish bo‘yicha alohida kompaniya tashkil etiladi. Ushbu tuzilmaga 200 million dollar ajratiladi, import qilingan xomashyo esa faqat birja savdolari orqali sotiladi.
Yig‘ilishda iqtisodiyotning yangi texnologik bosqichga o‘tayotgani munosabati bilan metall mahsulotlari turini ko‘paytirish, shuningdek, yirik metallurgiya korxonalari va xususiy sektor o‘rtasida kooperatsiyani kuchaytirish zarurligi ham ta’kidlandi.
Ma’lum qilinishicha, mamlakatda choksiz quvurga bo‘lgan yillik talab 280 million dollarga teng. Asosiy tashqi savdo hamkorlari esa har yili 1,5 milliard dollarlik shunday mahsulot import qiladi.
Hisob-kitoblarga ko‘ra, choksiz quvur ishlab chiqarishni mahalliylashtirish uchun 275 million dollar investitsiya talab etiladi. Bu orqali yiliga 450 million dollarlik mahsulot ishlab chiqarish va uning 170 million dollarlik qismini eksport qilish imkoniyati yaratiladi.
Shuningdek, ishga tushirilgan quyuv-prokatlash majmuasi avtomobilsozlik, maxsus transport, texnologik uskunalar, maishiy va qishloq xo‘jaligi texnikasi hamda qurilish materiallari uchun 1,5 milliard dollarlik mahsulotni mamlakatning o‘zida ishlab chiqarish imkonini beradi. Mas’ullarga uch oy muddatda choksiz quvur, sovuq prokat, metallni 3D usulda bosib chiqarish va yuqori aniqlikda ishlov berish bo‘yicha loyihalar paketini tayyorlash topshirildi.
Apple kompaniyasi kapitallashuv bo‘yicha grafik protsessorlar ishlab chiqaruvchi Nvidia kompaniyasidan o‘zib ketdi.
Foto: Adam Gray/Bloomberg
Bloomberg xabariga ko‘ra, Apple kompaniyasi kapitallashuv bo‘yicha grafik protsessorlar ishlab chiqaruvchi Nvidia kompaniyasidan o‘zib ketdi va dunyoning eng qimmat ommaviy kompaniyasiga aylandi.
17 iyul kuni Nvidia aksiyalari 3,7 foizga arzonlashdi, oqibatda kompaniyaning bozor qiymati 4,8 trillion dollargacha tushdi. O‘z navbatida, Apple aksiyalari 0,4 foizga qimmatlab, kompaniya kapitallashuvi 4,9 trillion dollarga yetdi.
Nvidia 2025 yilning may oyidan buyon birjadagi eng qimmat kompaniyalar reytingini boshqarib kelayotgan edi. Oktabr oyida uning kapitallashuvi besh trillion dollarga yetgan.
Reuters nashrining qayd etishicha, eng qimmat kompaniyalar ro‘yxatida yetakchining o‘zgarishi investorlar e’tiborini Nvidia kabi «sun’iy intellekt bumining eng yaqqol benefitsiarlari» doirasidan tashqariga kengaytira boshlaganidan dalolat beradi. Tahlilchilarning so‘zlariga ko‘ra, Apple o‘z modellarini rivojlantirishga mablag‘ sarflamagani uchun sun’iy intellekt poygasida ortda qolayotgan hisoblanardi, biroq endi «kayfiyat o‘zgargan».
«Apple <…> sun’iy intellektni servislari orqali monetizatsiya qilish, foydalanuvchilarni o‘z ekotizimiga bog‘lash va uskunalarni yangilash uchun ancha qulayroq mavqega ega. Qayta baholash sun’iy intellekt bilan bog‘liq spekulyativ o‘sishni emas, balki [kompaniya] daromadining barqarorligiga bo‘lgan ishonchni aks ettiradi», deb ta’kidladi BRI Wealth Management investitsiya bo‘limi rahbari Toni Medouz.
Markaziy bank 2026-yil 14-iyuldan valyutalarning yangi kursini belgiladi.
AQSh dollari 16,89 so‘mga oshib, 12 092,87 so‘m etib belgilandi.
Yevro kursi 24,14 so‘mga oshdi va 13 824,57 so‘m bo‘ldi. Funt-sterling 16 194,77 so‘m bo‘ldi (+0,88).
Rossiya rubli 157,13 so‘m etib belgilandi (-0,19).
Foto: Markaziy bank
O‘zbekistonda valuta operatsiyalarini amalga oshirish qoidalariga kiritilgan o‘zgartirishga ko‘ra, tadbirkorlik sub’yektlari endilikda ichki valuta bozoridan sotib olingan valuta mablag‘laridan foydalanish maqsadini qayta sotib olish amaliyotisiz o‘zgartirishi mumkin.
Adliya vazirligi tomonidan O‘zbekistonda valuta operatsiyalarini amalga oshirish qoidalarining 28-bandiga kiritilgan o‘zgartirish davlat ro‘yxatidan o‘tkazildi (3281-6-son, 2026 yil 16 iyul).
Amaldagi tartibga ko‘ra, “Valutani tartibga solish to‘g‘risida“gi qonunning 15-moddasiga muvofiq, joriy xalqaro operatsiyalar bilan bog‘liq hollarda chet el valutasini sotib olish yoki sotish cheklovlarsiz amalga oshiriladi.
Shu bilan birga, maxsus valuta hisobvaraqlariga o‘tkazilgan mablag‘lar buyurtmada ko‘rsatilgan maqsadlar uchun sarflanishi shart edi.
Ilgari bir shartnoma doirasida sotib olingan valuta mablag‘laridan boshqa shartnoma bo‘yicha foydalanish zarurati tug‘ilganda, tadbirkorlar ushbu valutani avval bankka sotishi, so‘ngra yangi maqsad uchun qayta sotib olishi talab etilardi.
Yangi o‘zgartirish mazkur jarayonni soddalashtirishga qaratilgan. Endi tadbirkorlik sub’yektlari ichki valuta bozoridan sotib olingan valuta mablag‘laridan foydalanish maqsadini belgilangan tartibda o‘zgartirishi mumkin bo‘ladi.
Mazkur o‘zgartish tadbirkorlar uchun ortiqcha vaqt va xarajatlarni qisqartirish, shuningdek, valuta operatsiyalarini amalga oshirishda qo‘shimcha qulayliklar yaratishga xizmat qilishi kutilmoqda.
Nega Ukraina Moskvadagi Wild Berry omboriga hujum qildi?
Olim 2027-yildagi jazirama bo‘yicha xavotirli prognozni e’lon qildi
Eron AQSh bilan kelishuv memorandumi bo’yicha o’z majburiyatlarini to’xtatdi
-
Dunyodan1 day ago
Vengriya prezidenti isteʼfoga chiqish toʻgʻrisidagi konstitutsiyaviy oʻzgartirishni imzoladi
-
Jamiyat4 days agoXalqaro qidiruvdagi fuqaro Varshavadan Toshkentga olib kelindi
-
Siyosat4 days agoRustam Jo‘layev Prezident huzuridagi Milliy xavfsizlik agentligi rahbari etib tayinlandi
-
Mahalliy4 days ago
Oliy ta’lim muassasalari uchun kvotalar tasdiqlandi
-
Jamiyat4 days agoFarg‘onada kutubxonalar soni keskin kamaydi
-
Sport5 days agoJahon chempionati finaliga sloveniyalik hakamlar tayinlandi
-
Sport5 days agoFIFA prezidenti Infantinoga 200 dan ortiq mamlakat ishonch bildirmoqda
-
Jamiyat4 days agoZangiotadagi propan shoxobchasida sodir bo‘lgan portlash sababi ma’lum qilindi