Siyosat
«Fuqarolarimiz xavfsizligi eng muhim masala» —Sanjar Valiyev
Shu kunlarda Yaqin Sharqda keng ko‘lamli geosiyosiy inqiroz avj olmoqda, uning oqibatlari mintaqadan ancha uzoqqa cho‘zilib, butun dunyoga tarqaldi.
Ushbu inqirozning ko‘lamini tushunish uchun kechagi yangiliklarga emas, balki o‘nlab yillar davomida to‘planib kelayotgan tarixiy va mafkuraviy qatlamlarga qarash kerak. Bu shunchaki “qo‘shnilar o‘rtasidagi janjal” emas, balki har bir tomon o‘z haqiqati bilan yashaydigan va yon berishlarni o‘limga teng deb biladigan asosiy tamoyillar to‘qnashuvi.
O‘zbekiston va Markaziy Osiyo mamlakatlariga, shuningdek, butun dunyo uchun Eron atrofidagi bu voqealar xavfsizlik, iqtisodiyot va transport sohalarida strategik ahamiyatga ega.
Mamlakatimiz rasmiylari va jamiyati bunga qanday munosabatda bo‘lishi kerak?
Albatta, mamlakatimizning ko‘plab aholisi bu savolni berishmoqda. Davlat boshqaruvi nuqtayi nazaridan, bunday murakkab holatlarda asosiy ustuvor vazifa vaziyatni baholash va uning ichida qolgan O‘zbekiston fuqarolarini himoya qilish choralarini ko‘rishdir. Fuqarolarimiz xavfsizligi eng muhim masala — bu aksioma, davlatning burchidir.
Davlatimiz aynan shu masalaga e’tibor qaratmoqda. Qurolli kuchlar oliy bosh qo‘mondoni sifatida prezident yuqori lavozimli xavfsizlik xodimlari bilan muhim uchrashuv o‘tkazdi. Ishonchim komilki, vaziyat har tomonlama baholangan va mumkin bo‘lgan ssenariylar chuqur tahlil qilingan.
Buni chet eldagi diplomatik vakolatxonalarimiz uchun maxsus rejimni o‘rnatish va fuqarolarni evakuatsiya qilish bo‘yicha muhim qarorlar qanchalik tez qabul qilinganidan ham ko‘rish mumkin.
Bilishimcha, Yaqin Sharq mintaqasida qancha vatandoshlarimiz borligi haqida to‘liq tasavvurga egamiz va ular bilan aloqa kanallari o‘rnatildi. Zarbalardan zarar ko‘rgan mamlakatlardan bir necha ming fuqarolarimiz allaqachon evakuatsiya qilingan. Bizning mutaxassislarimiz bu borada boshqa mamlakatlarning harakatlarini kuzatib bormoqda. Ochig‘ini aytish kerak, hamma davlatlar ham bunday tezkor choralarni amalga oshirishga muvaffaq bo‘lmayapti. Hatto AQSh va Germaniya kabi davlatlar ham jiddiy qiyinchiliklarga duch kelishdi. Ularning tashqi ishlar vazirlari buni ochiqchasiga aytishdi.
Shu bilan birga, O‘zbekiston faol harbiy harakatlarga chek qo‘yish va keyinchalik vaziyatni barqarorlashtirishda rol o‘ynashi mumkin bo‘lgan diplomatik choralarni ko‘rmoqda. Tashqi ishlar vazirligi bir necha kundan beri mintaqadagi hamkasblari bilan muloqotda. Vazirlar o‘rtasida o‘n ikkita telefon suhbati bo‘lib o‘tdi, bu suhbatlarda mintaqadagi keskinlikni kamaytirishga chaqirildi. Toshkentdagi xorijiy elchixonalar va butun dunyo bo‘ylab diplomatik vakolatxonalarimiz orqali tezkor axborot almashinuvi yo‘lga qo‘yildi.
Bundan tashqari, diplomatlarimiz muvozanatli munosabatlarni saqlab qolish bilan birga barcha tomonlar bilan aloqa o‘rnatish uchun BMT, ShHT, IHT kabi tadbirlarda faol ishtirok etmoqda.
Bu harakatlar samara bermoqda va mintaqadagi mojaro yanada keskinlashishining oldi olinmoqda. Xalqaro hamjamiyatning boshqa a’zolari ham vaziyatga aralashishi orqali, holat yaxshilanishiga umid bor.
Bundan tashqari, hukumatning iqtisodiy bloki savdo va sanoat ta’minoti zanjirlarini saqlab qolish uchun faol ishlamoqda. Oziq-ovqat va energetika xavfsizligiga potensial xavflarning oldini olish juda muhimdir.
Xulosa qilib aytganda, yuzaga kelgan barcha muammolar ma’lum va ularga munosib javob berildi. Hozir eng muhimi, hissiy notinchlikka qarshi turish, barcha tomonlar bilan hamkorligimizni saqlab qolish va tinchlik hamda mintaqaviy barqarorlikni tezda tiklash uchun resurslarimizdan foydalanishdir.
Bizning pozitsiyamiz juda aniq: O‘zbekiston har doim siyosiy va diplomatik muloqotni qo‘llab-quvvatlaydi va mamlakatimiz hech qachon harbiy kuch ishlatishni yoqlamaydi. Bundan tashqari, mojaroda ishtirok etayotgan barcha tomonlar bizning muhim hamkorlarimizdir. Shuning uchun, fuqarolarimizni himoya qilishdan keyin tinchlikka erishish va zo‘ravonlikka chek qo‘yish O‘zbekistonning keyingi ustuvor vazifasidir.
Sanjar Valiyev, Tashqi siyosat tadqiqotlari markazi direktori
Bugun, 25-sentyabr kuni O‘zbekiston Prezidenti Shavkat Mirziyoyev Xitoy Xalqaro madaniy kommunikatsiya markazi raisi Long Yuysyan va Gonkongning «JDB Group» kompaniyasi asoschisi Chan Xuntoni qabul qildi. Bu haqda Prezident matbuot xizmati xabar berdi.
Qayd etilishicha, O‘zbekiston bilan Xitoy o‘rtasidagi barcha sharoitlarda har tomonlama strategik sheriklik munosabatlarini yanada chuqurlashtirish va madaniy-gumanitar aloqalarni mustahkamlash masalalari ko‘rib chiqildi.
Markaz O‘zbekistonning Xitoy bilan ko‘p qirrali hamkorligini mustahkamlashga katta hissa qo‘shib kelayotgani qayd etildi. Birgalikda infratuzilmani rivojlantirish, investitsiyalar va «yashil» sanoat sohalarida qator loyihalar amalga oshirildi.
«JDB Group» kompaniyasining O‘zbekistondagi faoliyatining ustuvor yo‘nalishlari sifatida zamonaviy shahar, transport va sanoat infratuzilmasini rivojlantirish hamda geologiya sohasi belgilandi.
Uchrashuv yakunida mazkur kompaniya ishtirokida amalga oshirilayotgan va yangi loyihalarni jadallashtirish yuzasidan kelishuvga erishildi.
Siyosat
Saida Mirziyoyeva Diyene Keyta bilan demografik barqarorlik va inson kapitali bo‘yicha hamkorlikni muhokama qildi
O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasi rahbari Saida Mirziyoyeva BMT Bosh kotibi o‘rinbosari, BMT Aholishunoslik jamg‘armasi (UNFPA) ijrochi direktori Diyene Keyta bilan uchrashdi.
Muloqotda demografik barqarorlik, inson kapitali va aholi farovonligini ta’minlash bo‘yicha hamkorlikni yanada rivojlantirish masalalari muhokama qilindi.
Saida Mirziyoyeva O‘zbekistonning asosiy kapitali yosh avlod ekanini ta’kidladi. U demografik salohiyatni kelgusida dividend manbaiga aylantirish uchun inson, ayniqsa, ayollar va bolalarning salomatligi, ta’limi hamda xavfsizligiga investitsiya kiritish zarurligini bildirdi.
Saida Mirziyoyeva o‘zining Telegram kanalida demografik prognozlash tizimini yo‘lga qo‘yilayotganini ma’lum qildi. Shuningdek, «Demografik dividend — 2050» strategiyasini ishlab chiqish rejalashtirilayotganini aytdi.
Tomonlar demografik barqarorlikni faqat aholi soni bilan bog‘liq masala sifatida emas, balki ta’lim, sog‘liqni saqlash, bandlik, ijtimoiy himoya va oilalarni qo‘llab-quvvatlashni qamrab oladigan uzoq muddatli taraqqiyot masalasi sifatida ko‘rish zarurligini ta’kidladi.
Shuningdek, demografik ma’lumotlar va tahliliy prognozlar asosida qarorlar qabul qilish hamda inson kapitali va ijtimoiy xizmatlarga investitsiyalarni kuchaytirish bo‘yicha xalqaro hamkorlikni rivojlantirish masalalari muhokama qilindi.
Muloqotda aholining farovonligini oshirish va demografik jarayonlarni samarali boshqarishda ma’lumotlar hamda prognozlarning ahamiyatiga e’tibor qaratildi.
Prezident administratsiyasi rahbari Saida Mirziyoyeva Nyu-Yorkda «BlackRock» rahbariyati bilan uchrashdi.
Unda kompaniya prezidenti Robert Kapito, vitse-rais Tomas Donilon, «Global Infrastructure Partners» raisi va bosh ijrochi direktori Adebayo Ogunlesi, Moliyaviy va strategik investorlar guruhi global rahbari hamda kompaniyaning Yaqin Sharq mintaqasi bo‘yicha rahbari Charlz Hatami qatnashdi.
Muloqot davomida 2027-yilda Toshkent xalqaro moliya markazi faoliyatini yo‘lga qo‘yish masalasini muhokama qilindi. «BlackRock» ushbu Markaz konsepsiyasi va tuzilmasini ishlab chiqishda ko‘maklashmoqda.
AQSh ishbilarmon doiralari vakillari ishtirokidagi qo‘shma davra suhbatida O‘zbekiston hamda mintaqamizning yaqin o‘n yilliklarga mo‘ljallangan rivojlanish istiqbollari yuzasidan fikr almashildi.
O‘zbekiston yirik, samarali, sifatli sarmoyalar uchun yangi imkoniyatlar maydoniga aylanmoqda, dedi Saida Mirziyoyeva.
Mudofaa vaziriga ikki o‘rinbosar tayinlandi. Bu haqda vazirlik matbuot xizmati xabar berdi.
Jumladan, Prezidentning tegishli qaroriga muvofiq, polkovnik Zoidov Qahramonjon Obidjonovich O‘zbekiston mudofaa vazirining qurollanish va qurollantirish bo‘yicha o‘rinbosari lavozimiga tayinlandi.
Adliya polkovnigi Muratov Jahongir Dilshatovich vazirning komplayens va korrupsiyaga qarshi ichki nazorat bo‘yicha o‘rinbosari lavozimiga tayinlandi.
Prezident Shavkat Mirziyoyev Andijon viloyatiga tashrif buyuradi.
Ikki kunlik safar dasturidan hududning sanoat va investitsiya salohiyati, energetika, qishloq xo‘jaligi, transport, turizm va boshqa sohalardagi loyihalar bilan tanishish o‘rin olgan. Davlatimiz rahbari mahallalardagi bunyodkorlik ishlarini ham ko‘zdan kechiradi. Qator yangi quvvatlarni ishga tushirish va istiqbolli loyihalar qurilishini boshlash ko‘zda tutilgan.
Shuningdek, Andijon viloyatini yanada rivojlantirishning ustuvor yo‘nalishlari muhokamasiga bag‘ishlangan yig‘ilish bo‘lib o‘tadi.
