Jamiyat
Qurolsiz ham imperiyani yengish mumkinligini isbotlagan inson
Qurolsiz, himoyasiz, ammo haqiqat bilan katta imperiyaga qarshi turdi. U kimnidir mag‘lub etish uchun emas, insonni ozod qilish uchun kurashdi. Uning qo‘lida qurol yo‘q edi, vaqti kelib o‘zi yengib bo‘lmas qudratga aylandi. Bosib o‘tgan yo‘li bugungi siyosatchilar uchun ham saboq: hokimiyatning qiymati zo‘ravonlikda emas, vijdon va xalq ishonchida ekanini o‘z hayoti bilan isbotladi u.
{Yii::t(}
O’tkazib yuborish 6s
O’tkazib yuborish
Bugun “5 daqiqa”da Mahatma Gandining “Mening hayotim” asari haqida gaplashamiz.
* Agar o‘zingni ba’zi o‘rinlarda odobsiz, tarbiyasiz deb his qilsang, shuning o‘zi sening odobli shaxs ekanligingni bildiradi.
* Ojizlar kechirishni bilishmaydi. Kechira olish – kuchlilarga xos fazilat.
* Muhammad payg‘ambarning (s.a.v) g‘oyat dilbar inson ekanligini bilib, hayratdan yoqa ushladim.
Bu so‘zlar dunyoning benihoya taniqli shaxsi, tom ma’nodagi yetakchi darajasiga erisha olgan Mahatma Gandiga tegishli.
“Mening hayotim” Gandining bolalik xotiralaridan boshlanadi. Gandi o‘zidagi xato va kamchiliklarni yashirmaydi: yoshlikdagi qo‘rqoqlik, yolg‘on, hatto ota-onasidan yashirin qilgan ishlarini ham samimiyat bilan tilga oladi. Bu ochiqlik – Gandining butun falsafasining ildizi. Uningcha, insonni poklaydigan kuch – haqiqatni tan olishdan boshlanadi.
Asarda u Londondagi tahsil yillarini, huquqshunos sifatidagi faoliyatini va keyinchalik Janubiy Afrikada hind muhojirlar haq-huquqi uchun olib borgan kurashini bayon etadi. Ana shu yerda Gandi o‘z g‘oyasini topadi: zo‘ravonliksiz qarshilik, ya’ni “satyagraha”. Bu so‘z sanskritda “haqiqatga sodiq turish” ma’nosini beradi.
Dunyoni o‘zgartiradigan falsafa
Bu kuchsizlarning emas, aksincha, ruhiy jihatdan eng kuchli insonlarning yo‘li. Gandi “satyagraha” falsafasi orqali dunyoga shunday ta’limot berdiki, u nafaqat Hindistonni mustaqillikka yetakladi, balki butun insoniyatning siyosiy madaniyatini o‘zgartirdi.
U har bir harakatda ruhiy poklikni birinchi o‘ringa qo‘yadi. Unga ko‘ra, haqiqat yo‘lidagi inson g‘alaba yoki mag‘lubiyat haqida emas, balki adolat va vijdon haqida o‘ylashi kerak.
Bu g‘oya keyinchalik Martin Lyuter King, Nelson Mandela kabi yetakchilar falsafasida ham o‘z aksini topdi. Demak, Gandining “Mening hayotim” asari faqat bir millat uchun emas, butun insoniyat uchun ruhiy-siyosiy dasturdir.
Xatolarni tan olishdan qo‘rqmang
Gandi asarida o‘quvchiga hukm chiqarmaydi, balki o‘zini namoyish etadi. U o‘z hayotini, xato va pushaymonliklarini, shubha va izlanishlarini yashirmay bayon qiladi. Bu samimiyat o‘quvchini u bilan hamnafas qiladi.
U har bir fikrni hayotiy misollar bilan bog‘laydi. Masalan, u vegetarianlikni tanlashi, g‘azabni yengish, soddalik va poklik haqida yozganda, buni shunchaki nazariy fikr sifatida emas, balki o‘z hayotidagi tajriba sifatida ko‘rsatadi.
Asarda diniy mafkuradan ko‘ra insoniylik ustuvor. U haqiqatni faqat bir din yoki bir millat doirasida emas, balki butun bashariyat qadriyati sifatida ko‘radi. Shu bois u “Men haqiqatni izlar ekanman, men Xudoni izlayapman”, deydi.
Haqiqat bilan yashash – haqiqatni aytishdan baland turadi
Asar insonni ichki ozodlikka chaqiradi – ya’ni nafs, qo‘rquv va manfaat ustidan g‘alaba qozonishga. Gandi uchun haqiqat – bu haqiqatni aytish emas, haqiqat bo‘lib yashash. Buni u hayotida isbotladi: kiyinishdan tortib, ovqatlanishgacha, siyosiy qarorlaridan to shaxsiy munosabatlarigacha – hamma narsada bir xillik va rostgo‘ylikni saqladi.
Uning yo‘li – to‘g‘rilik va sabr yo‘li. Asar bizga shuni o‘rgatadi: insonning eng katta g‘alabasi – u boshqalarni emas, o‘z nafsini yengganda bo‘ladi.
Ushbu kitobni quyidagi havola orqali yuklab olib, to‘liq audio shaklda eshitishingiz mumkin.
Isomiddin Po‘latov
Raqobat qo‘mitasi tomonidan 2026 yilning dastlabki sakkiz oyida o‘tkazilgan tekshiruvlar davomida 73 nomdagi mahsulot sifat va xavfsizlik talablariga javob bermasligi aniqlandi. Bu haqda qo‘mita matbuot xizmati xabar berdi.
Ma’lum qilinishicha, qo‘mita hamkor tashkilotlar bilan birgalikda chakana savdo nuqtalarida sotilayotgan xalq iste’moli tovarlarining sifat va xavfsizlik talablariga muvofiqligini tekshirish uchun muntazam ravishda nazorat xaridlarini o‘tkazib kelmoqda. Xarid qilingan mahsulotlar akkreditatsiyadan o‘tgan laboratoriyalarda tekshirilib, ularning davlat standartlari hamda normativ-texnik hujjatlar talablariga mosligi baholanadi.
Xususan, 2026 yilning sakkiz oyida 60 turdagi jami 558 nomdagi mahsulot laboratoriya ekspertizasidan o‘tkazilgan. Natijada ulardan 73 nomdagisi belgilangan normativ-texnik talablarga javob bermasligi ma’lum bo‘lgan.
Ushbu mahsulotlarni savdo rastalaridan qaytarib olish va qonunchilikka muvofiq choralar ko‘rish uchun tegishli materiallar O‘zbekiston texnik jihatdan tartibga solish agentligi hamda Sanitariya-epidemiologik osoyishtalik va jamoat salomatligi qo‘mitasiga yuborilgan.
Qonunchilik palatasi deputatlari bugungi majlisida moliyaviy jarimalarni qo‘llash tartibini yengillashtirishga qaratilgan qonun loyihasini uchinchi o‘qishda qabul qilib, Senatga yubordi.
Hujjatga ko‘ra, tadbirkorlar jarima solish to‘g‘risidagi qaror topshirilgan kundan boshlab bir oy ichida jarimaning 50 foizini ixtiyoriy to‘lasa, qolgan qismini to‘lashdan ozod etilishi mumkin.
Shuningdek, jarimani 6 oy davomida bo‘lib-bo‘lib to‘lash imkoniyati nazarda tutilmoqda.
Agar jarima to‘g‘risidagi qaror bekor qilinsa yoki haqiqiy emas deb topilsa, noqonuniy undirilgan mablag‘ qaytariladi. Qaytarish kechiktirilgan taqdirda, Markaziy bank asosiy stavkasining uch yuzdan biri miqdorida foiz to‘lash tartibi joriy etiladi.
Hozircha bu qoidalar qonun loyihasida nazarda tutilgan, kuchga kirmagan.
O‘zbekistonda moda va dizayn sohasi uchun malakali mutaxassislar tayyorlashga ixtisoslashgan yangi davlat oliy ta’lim muassasasi tashkil etiladi.
Prezidentning 2026-yil 16-oktyabrdagi PQ–378-son qaroriga muvofiq, Toshkent xalqaro moda akademiyasi tashkil etiladi. Akademiya Yengil sanoatni rivojlantirish agentligi tizimida faoliyat yuritadi.
Yangi oliygoh Toshkent to‘qimachilik va yengil sanoat instituti hamda Parij xalqaro moda akademiyasining qo‘shma ta’lim dasturi negizida tashkil etiladi.
Mazkur dasturda tahsil olayotgan barcha talabalar o‘qishini yangi akademiyada davom ettiradi. Bitiruvchilarga Toshkent xalqaro moda akademiyasining diplomi beriladi.
O‘quv jarayoni 2026/2027 o‘quv yilidan boshlanadi. Akademiyada xalqaro qo‘shma dasturlar bilan bir qatorda, mustaqil ta’lim dasturlari asosida bakalavr va magistrlar tayyorlashga ham ruxsat etiladi.
2027/2028 o‘quv yilidan boshlab to‘qimachilik, tikuvchilik, trikotaj va charm-poyabzal sohalarida korxonalar buyurtmasi asosida dual ta’lim joriy qilinadi. Bunda talabalar nazariy bilim olish bilan birga ishlab chiqarish jarayonlarida ham ishtirok etadi.
Shuningdek, yengil sanoat yo‘nalishidagi texnikumlarni muvaffaqiyatli tamomlagan, o‘rtacha bahosi akademiya belgilagan talabga javob beradigan bitiruvchilarga bakalavriatning uchinchi bosqichidan to‘lov-kontrakt asosida o‘qishni davom ettirish imkoniyati yaratiladi.
Akademiya bazasida davlat buyurtmasi asosida turli tashkilotlar uchun kiyim-bosh dizaynini ishlab chiqish va milliy brendlarni shakllantirish ham yo‘lga qo‘yiladi.
Qarorda xorijiy mutaxassislar va talabalarni jalb qilish uchun ko‘p martalik vizalar rasmiylashtirish tartibi ham nazarda tutilgan.
Bundan tashqari, 2028-yil yakuniga qadar davlat-xususiy sheriklik asosida 400 o‘rinli talabalar turar joyi quriladi. Ungacha akademiyaga o‘tkazilgan talabalar Toshkent to‘qimachilik va yengil sanoat instituti yotoqxonasidan belgilangan tartibda foydalanishi mumkin.
Xorijda o‘zbek milliy taomlariga ixtisoslashgan restoran yoki oshxona tashkil etgan mahalliy tadbirkorlar ayrim xarajatlarining 50 foizigacha bo‘lgan qismini subsidiya sifatida qaytarib olishi mumkin.
Ushbu xizmat Turizm qo‘mitasi tomonidan my.gov.uz Yagona interaktiv davlat xizmatlari portali orqali bepul ko‘rsatiladi.
Subsidiya O‘zbekistonda davlat ro‘yxatidan o‘tgan va xorijda milliy restoran tashkil etgan tadbirkorlik subyektlariga ajratiladi.
Ariza topshirishda restoranning xorijiy davlatda ro‘yxatdan o‘tganini va binodan foydalanish huquqini tasdiqlovchi hujjatlar, sanitariya va yong‘in xavfsizligi talablariga muvofiqlik bo‘yicha ma’lumotlar taqdim etilishi kerak.
Shuningdek, restoranni tashkil etish bilan bog‘liq amalga oshirilgan xarajatlarni tasdiqlovchi hujjatlar, zaruratga qarab O‘zbekistondan mahsulot yetkazib berilganini tasdiqlovchi ma’lumotlar va ularning rasmiy tarjimasi so‘ralishi mumkin.
Restoranning ichki va tashqi ko‘rinishini aks ettiruvchi fotosuratlar ham arizaga ilova qilinadi.
Ariza my.gov.uz portali orqali elektron shaklda yuboriladi va 18 ish kuni ichida ko‘rib chiqiladi. Ijobiy qaror qabul qilinsa, subsidiya mablag‘lari 7 ish kuni ichida tadbirkorning bank hisobvarag‘iga o‘tkaziladi.
Arizada kamchiliklar aniqlangan taqdirda, tadbirkorga ularni bartaraf etib, hujjatlarni qayta taqdim qilish imkoniyati beriladi.
Qoraqalpog‘iston Respublikasidagi Ekologiya va iqlim o‘zgarishi milliy qo‘mitasi huzuridagi «Sayg‘ochiy» kompleks landshaft buyurtma qo‘riqxonasida yovvoyi hayvonlarni suv bilan ta’minlash maqsadida beshta avtonom suv ichish tizimi o‘rnatildi.
Tashabbus Ekologiya qo‘mitasi tomonidan BMT Taraqqiyot dasturi (BMTTD) va Global ekologik jamg‘arma (GEF) bilan hamkorlikda «Aral Sea Wetlands» loyihasi doirasida amalga oshirildi.
Suv resurslari cheklangan Ustyurt cho‘li sharoitida qo‘shimcha suv manbalarining mavjudligi sayg‘oqlar va mahalliy faunaning boshqa vakillarini saqlab qolishda muhim ahamiyatga ega.
Avtonom tizimlar quyosh energiyasida ishlaydi va to‘liq avtomatlashtirilgan. Ularning har biri 3 kub metr sig‘imga ega suv havzalari, nasoslar, datchiklar va hisoblagichlar bilan jihozlangan. Bu markazlashgan elektr energiyasi va suv ta’minoti manbalariga doimiy ulanish zaruratisiz suvni barqaror yetkazib berish imkonini beradi.
Suv ichish tizimlari bilan bir qatorda hududga 10 ta kamera va 10 ta fototuzoq ham o‘rnatildi. Ular hayvonlarni sutka davomida kuzatish, harakatlanishi va suv ichish joylaridan foydalanishini qayd etish, shuningdek, populyasiyalar holatini keyingi monitoring qilish uchun ma’lumot to‘plash imkonini beradi.
Ustyurtning og‘ir tabiiy sharoitida yashaydigan sayg‘oqlar uchun qo‘shimcha suv manbalarining yaratilishi yovvoyi hayvonlar populyasiyalarini saqlash va tiklashda muhim ahamiyat kasb etadi.
Avtonom suv ichish tizimlarining o‘rnatilishi Ustyurtda bioxilma-xillikni asrash bo‘yicha amalga oshirilayotgan chora-tadbirlardan biri bo‘lib, zamonaviy kuzatuv vositalari orqali hayvonlar holatini monitoring qilish va zarur ma’lumotlarni to‘plash imkonini ham beradi.
Shavkat Mirziyoyev Shinjon usulida yetishtirilgan paxta dalasini ko‘zdan kechirdi
O‘zbekiston do‘konlarida 73 turdagi mahsulot sifatsiz deb topildi
Tadbirkorlar jarimaning 50 foizini to‘lab, qolgan qismidan ozod etilishi mumkin
-
Iqtisodiyot4 days ago
O‘zbekiston «Wabtec» kompaniyasi bilan lokomotivlar parkini yangilashni muhokama qildi
-
Jamiyat4 days ago
Tadbirkorlar jarimaning 50 foizini to‘lab, qolgan qismidan ozod etilishi mumkin
-
Jamiyat4 days ago
O‘zbekiston do‘konlarida 73 turdagi mahsulot sifatsiz deb topildi
-
Iqtisodiyot3 days ago
Shavkat Mirziyoyev Shinjon usulida yetishtirilgan paxta dalasini ko‘zdan kechirdi